Diz çevresi osteokondrom

Özet

Osteokondrom, distal femur ve proksimal tibia çevresinde sık karşılaşılan, metafizden dışarı uzanan kıkırdak kep örtülü kemik lezyonudur; tek veya kalıtsal çoklu ekzostoz biçiminde görülebilir. BT, karmaşık kemik anatomisinde lezyon morfolojisini ve ana kemikle kortikal-medüller devamlılığını değerlendirir; çevre yumuşak dokularla ilişkisini de kısmen gösterebilir. Osteokondroma komşu sinir-damar yapılarında bası, tendonlarda bası/irritasyon, bursa veya sap kırığı gelişebilir; kep kalınlığı ve çevre yumuşak dokular MRG ile daha iyi değerlendirilir. İskelet olgunluğu sonrasında yeni ağrı veya lezyon büyümesi, sekonder kondrosarkom açısından kuşku uyandırır.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Kemik algoritmasında metafizden dışarı uzanan saplı veya geniş tabanlı kemik çıkıntısının korteksini ve medüller boşluğunu kaynak kemiğe kadar takip edin; kıkırdak kepte mineralize kısımlar seçilebilir, ancak mineralize olmayan bölüm çevre yumuşak dokudan güvenilir biçimde ayrılamayabilir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Kortikal ve medüller kanalın ana kemikten çıkıntıya kesintisiz uzanması, osteokondrom lehine temel ilişkidir.
• Distal femur veya proksimal tibia metafizinden kaynaklanan dışa büyüyen kemik çıkıntısı; dar saplı ya da geniş tabanlı olabilir.
• Saplı lezyonun ucu çoğunlukla komşu eklemden uzağa yönelir; yönü multiplanar rekonstrüksiyonlarda izlenir.
• Kep içindeki halka-yay veya parçalı kalsifikasyonlar kondroid matriksi görünür kılabilir; kalsifikasyon yokluğu kepi dışlamaz.
• Komşu kemikte bası erozyonu veya kortikal çentiklenme, osteokondromun mekanik basısını gösterebilir.
• Sap tabanındaki ince radyolüsent hat osteokondrom kırığını düşündürür; iyileşme döneminde kallus görülebilir.
• Diz çevresinde popliteal damarlar, fibula boynu çevresinde ortak peroneal sinir ve komşu tendonlar osteokondrom basısı/irritasyonundan etkilenebilir.
• İskelet olgunluğu sonrasında yeni ağrı veya büyüme, düzensiz/lobüle kep, iç litik alan ya da yumuşak doku kitlesi kuşkulu özelliklerdir; mineralize olmayan kep BT’de çevre dokudan güvenilir biçimde ayırt edilemeyebilir.

Ölçütler ve sınıflamalar

Sekonder kondrosarkom açısından kuşkulu kıkırdak kep kalınlığı

İskelet olgunluğu tamamlanmış hastada kepin 15–20 mm veya daha kalın olması kuşkuludur; çocukta eşik yaklaşık 30 mm’dir.

Sap morfolojisine göre

Saplı tip ana kemiğe dar tabanla, sesil tip geniş tabanla bağlanır; her iki morfolojide de kortikal ve medüller devamlılık tanıyı destekler.

Normalde

Normal distal femur ve proksimal tibia metafizinde kortikal kontur kemik yüzeyini kesintisiz izler; metafiz dışına uzanan, ana kemikle medüller bağlantı paylaşan bir kemik çıkıntısı bulunmaz. Multiplanar görüntülerde lezyonun ekleme göre yönünü, kemikle devamlılığını ve komşu kemikte bası izini değerlendirin.

Ayırıcı tanı

Parosteal osteosarkom

yoğun ossifiye, lobüle yüzey kitlesidir; osteokondromdaki medüller devamlılık genellikle yoktur.

Periosteal kondrom

korteks yüzeyinde çanak biçimli erozyon ve sklerotik kenar yapabilir; osteokondromdaki tipik ana kemikle kortikal-medüller devamlılığı göstermez.

Nora lezyonu (bizarre parosteal osteochondromatous proliferation)

yüzey kaynaklı ossifiye kitle genellikle ana kemiğin medüller boşluğuyla birleşmez.

Entezofit

bağ veya tendon yapışma noktasından uzanır; metafizer köken ve ana kemikle ortak medüller kanal beklenmez.

Sekonder periferik kondrosarkom

bilinen osteokondromda kalın/düzensiz kep, yeni büyüme, komşu kemikte yıkım veya yumuşak doku kitlesi şüphe uyandırır; kep ve yayılım MRG ile daha iyi değerlendirilir.

Tuzaklar

• Geniş tabanlı lezyonlarda medüller devamlılığı değerlendirirken aksiyel kesitleri koronal ve sagittal rekonstrüksiyonlarla birlikte izleyin.
• Kıkırdak kep ile üzerindeki bursa ayırt edilmelidir; kesitsel BT/MRG sıvı dolu bursayı kep yapısından ayırmaya yardım eder, yüzeysel lezyonda US de kullanılabilir.
• Çocukta kalın kep fizyolojik büyüme kıkırdağını yansıtabilir; erişkin eşiklerini iskelet olgunlaşmamış hastaya uygulamayın.
• Diz çevresinde popliteal damar basısı gelişebileceğinden kemik çıkıntısına ek olarak damarların konumu ve komşu yumuşak doku bulguları da değerlendirilmelidir.

Kendini dene

1. Distal femur metafizindeki kemiksi çıkıntının medüller boşluğu ana femur iliğiyle kesintisiz birleşiyor. En olası lezyon hangisidir?

   • Osteokondrom
   • Parosteal osteosarkom
   • Periosteal kondrom
   • Entezofit
   Cevabı göster

   Osteokondrom. Ana kemikle kortikal-medüller devamlılık osteokondromu destekler. Parosteal osteosarkom ve periosteal kondrom yüzey kaynaklı lezyonlardır; osteokondromdaki tipik medüller devamlılık beklenmez. Entezofit tendon veya bağın kemiğe yapışma yerinde gelişir.

2. İskelet olgunluğu tamamlanmış kişide bilinen diz osteokondromu büyümüş ve ağrılı hale gelmiş. Kıkırdak kepi ve yumuşak doku yayılımını hangi yöntem daha iyi gösterir?

   • MRG
   • Direkt grafi
   • Kemik sintigrafisi
   • Kontrastsız BT
   Cevabı göster

   MRG. MRG mineralize olmayan kıkırdak kepi ve çevre yumuşak dokuyu en iyi sınırlar. Direkt grafi kemik konturunu gösterse de kep ölçümünde yetersizdir; sintigrafi benign ve malign kıkırdak oluşumunu ayıramaz, kontrastsız BT de kep-yumuşak doku sınırında sınırlıdır.

İlgili konular

• Diz lipohemartrozu
• Tibia platosu posterior shear/kolon kırığı
• Segond avulsiyon kırığı

Kaynaklar

Bu sayfadaki 41 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 17 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Hereditary multiple exostoses: an educational reviewinsightsimaging.springeropen.com
2. Imaging of solitary and multiple osteochondromas: From head to toe - A reviewpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Imaging Review of Normal and Abnormal Skeletal Maturationpubs.rsna.org
4. Bizarre parosteal osteochondromatous proliferation: an educational reviewpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
5. Juxta-Cortical Chondroma of the Phalanges: Is there a Role for Cone-Beam Computed Tomography in Diagnosis and Local Staging?jbsr.be
6. Where tendons and ligaments meet bone: attachment sites (entheses) in relation to exercise and/or mechanical loadpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Imaging of Osteochondroma: Variants and Complications with Radiologic-Pathologic Correlationpubs.rsna.org

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.