Femur enkondromu ve atipik kıkırdak tümörü

Özet

Femur enkondromu, uzun kemik medullasında yerleşen benign kıkırdak tümörüdür; atipik kıkırdak tümörü (ACT) ise ekstremite uzun kemiklerinde yerel agresif davranabilen düşük dereceli bir tümördür. BT, kondroid matriks mineralizasyonunu ve endosteal oyulmayı değerlendirmede yararlıdır; biyolojik davranışın ayrımı klinik ve görüntüleme bulgularının, gerektiğinde histopatolojiyle birlikte değerlendirilmesini gerektirir. Derin oyulma, kortikal penetrasyon veya kemik dışına uzanım gözden kaçarsa agresif kıkırdak tümörünün niteliği olduğundan düşük değerlendirilebilir.

Okuma sırası

1. Femur medüller boşluğu. Distal femur medullasını tarayın; medüller metafiz veya metadiafiz düzeyindeki santral yerleşimli, lobüle odağı bulun.
2. Kondroid matriks mineralizasyonu. Odağın içindeki kalsifikasyonları izleyin; kısa yayların ve yarım halkaların kıkırdak lobüllerini çevreleyip çevrelemediğini belirleyin.
3. Endosteal yüz ve korteks. En derin oyulmada kalan korteks kalınlığını komşu sağlam korteksle karşılaştırın; orijinal korteks kalınlığının üçte ikisinden derin oyulma daha kuşkulu bir bulgudur.
4. Dış korteks ve çevre yumuşak dokular. Son kesitlerde kortikal delinme, periostal kemik oluşumu ve femur dışına uzanan yumuşak doku komponenti arayın; varsa enkondrom görünümünü agresif kıkırdak tümörü olarak yeniden tartın.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Medüller lobüle lezyon içinde noktasal veya halka-yay tarzı yüksek atenüasyonlu kıkırdak matriksi; lezyona komşu endosteal oyulma, korteks incelmesi, genişleme ya da kortikal kesinti aranır.

Kemik algoritması tanısal

İnce kesit kemik rekonstrüksiyonunda halka-yay mineralizasyonu, oyulmanın korteks kalınlığına oranı, kortikal penetrasyon ve periostal reaksiyon değerlendirilir; ekstraosseöz yumuşak doku komponenti de ayrıca aranır.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Femur enkondromu santral medüller yerleşim gösterebilir; uzun kemiklerde çoğunlukla metafiz veya metadiafiz düzeyindedir.
• Lobüle kontur — kıkırdak lobüllerinin sınırları boyunca medüller alan hafifçe dalgalı görünür.
• Halka-yay matriks mineralizasyonu — kıkırdak lobüllerinin çevresindeki kalsifikasyonlar kısa yaylar veya yarım halkalar oluşturur.
• Endosteal oyulma — enkondromun yavaş ekspansif büyümesi iç kortekste incelme ve konkav oyulma oluşturabilir; derinliği ve lezyon boyunca yaygınlığı izlenir.
• Sınırlı kortikal incelme enkondromda görülebilir; derin endosteal oyulma, kortikal yıkım veya yumuşak doku kitlesi daha kuşkulu bulgulardır.
• Kortikal penetrasyon — içten dışa korteks kesintisi, basit enkondromdan daha kuşkulu bir davranıştır.
• Ekstraosseöz uzanım — korteks dışına taşan yumuşak doku komponenti agresif özellik taşır.

Ölçütler ve sınıflamalar

Derin endosteal oyulma

orijinal korteks kalınlığının >2/3'ü

Lezyon boyutu için kuşkulu özellik

>5 cm boyut, özellikle proksimal metafiz yerleşimi ve endosteal oyulmayla birlikte ACT lehine olabilir. Boyut tek başına tanı koydurmaz.

WHO 2020 kıkırdak tümörü davranış sınıflaması

Ekstremite uzun kemiklerindeki derece 1 tümörler, ara grupta yer alan atipik kıkırdak tümörleri (ACT) olarak adlandırılır; aksiyel iskelette aynı histolojik tümör derece 1 kondrosarkom olarak adlandırılır. Daha yüksek dereceli konvansiyonel kondrosarkomlar derece 2–3 olarak sınıflanır.

Normalde

Normal kemik iliğiyle kıyaslarken odağın medüller merkezini, korteks kalınlığını ve dış kontur bütünlüğünü değerlendirin. Kortikal penetrasyon veya ekstraosseöz yumuşak doku uzanımı varsa ayrıca kaydedin.

Ayırıcı tanı

Santral kondrosarkom

daha derin endosteal oyulma, kortikal yıkım, agresif periostal yanıt veya ekstraosseöz kitle enkondromdan çok kondrosarkomu destekler.

Kemik enfarktı

MR’de korunmuş santral medüller yağın çevresindeki serpijinöz düşük T1 sinyalli kenar enfarktı destekler; halka-yay kondroid matriks mineralizasyonu kıkırdak tümörünü düşündürür.

Fibröz displazi

BT’de buzlu cam trabeküler matriks ve düzgün sınırlı medüller genişleme görülebilir.

Basit kemik kisti

medüller kavitede santral yerleşimli, sıvı içerikli benign kistik lezyondur.

Tuzaklar

• Her endosteal oyulmayı kondrosarkom saymayın; yavaş büyüyen enkondrom da korteksi inceltebilir, derinlik ve kortikal geçiş birlikte önem taşır.
• Kondroid matriks mineralizasyonunun az olması otomatik olarak benignlik göstermez; yüksek dereceli kondrosarkomlarda matriks mineralizasyonu daha az olabilir.
• ACT ile enkondrom ayrımını yalnız BT’deki tek bir işarete bağlamayın; ayrım klinik ve görüntüleme bulgularının birlikte değerlendirilmesini gerektirir.

Kendini dene

1. Femur medullasında halka-yay kalsifikasyonlu lezyonda korteksin üçte ikisinden derin oyulma var. Bu bulgu en çok hangi davranışı düşündürür?

   • Basit kemik kisti
   • Atipik kıkırdak tümörü
   • Kemik enfarktı
   • Fibröz displazi
   Cevabı göster

   Atipik kıkırdak tümörü. Derin endosteal oyulma uzun kemik kıkırdak lezyonlarında ACT olasılığını artırır; tek başına kesin tanı koydurmaz.

2. MR’de femur medullasında santral medüller yağı koruyan serpijinöz düşük T1 sinyalli çevresel sınır görülüyor. En olası taklitçi hangisidir?

   • Enkondrom
   • Osteosarkom
   • Kemik enfarktı
   • Lenfoma
   Cevabı göster

   Kemik enfarktı. MR’de santral medüller yağın serpijinöz çevresel kenarla korunması medüller kemik enfarktını destekler.

İlgili konular

• Femur kondrosarkomu
• Femur kemik enfarktı

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 18 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Update of cartilaginous tumours according to the WHO classification 2020car.ca
2. Chondrosarcoma: A Clinical Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Atypical Cartilaginous Tumors: Trends in Managementpmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Differentiating Enchondromas and Atypical Cartilaginous Tumors in Long Bones with Computed Tomography and Magnetic Resonance Imagingmediatum.ub.tum.de
5. A Radiological Scoring System for Differentiation between Enchondroma and Chondrosarcomapmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. Imaging of Bone Marrow Pitfalls with Emphasis on MRIstreaming.sirm.org
7. Update on the medical management of fibrous dysplasia of the bonejournals.sagepub.com
8. Unicameral bone cysts: Current conceptspmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Chondrogenic Bone Tumors: The Importance of Imaging Characteristicspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Giant cell tumor of the pubic bone with concomitant enchondroma: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Giant cell tumor of the pubic bone with concomitant enchondroma: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Malignant Transformation of Musculoskeletal Lesions with Imaging-Pathology Correlation-Part 1: Bone Lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. The risk of pathological fractures after intralesional curettage in Atypical Cartilaginous Tumours: A retrospective cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Surgically Treated Benign Bone Tumors and Tumor-like Conditions in the Pediatric Population-A 10-Year Institutional Experience.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Prevalence of cartilaginous tumours as an incidental finding on MRI of the knee.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Wait, scan and then? Exploring the long-term natural course of 119 low-grade central cartilaginous lesions of the long bones with MRI follow-up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Intraosseous tumours of the knee.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Imaging findings and complications after curettage of atypical cartilaginous tumors in long bones: a retrospective single-center cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Current Position of Nuclear Medicine Imaging in Primary Bone Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Incidental Finding of an Atypical Cartilaginous Tumor in an Adult Female with Recurrent Patellar Dislocation: Single-stage Extended Curettage using Freezing Nitrogen Ethanol Composite followed by Medial Patello-Femoral Ligament Reconstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Follow-up analysis of lesion characteristics of enchondromas and atypical cartilaginous tumours of the knee and shoulder region on MRI.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.