Humerus başı bölünme tipi kırığı (head-split)

Özet

Head-split kırıkları, humerus başının glenoide karşı sıkışıp bölündüğü çok nadir ve ciddi omuz yaralanmalarıdır. Klasik omuz travma grafileri ve BT kırık örüntüsünü göstermede değerlidir; proksimal humerus kırıklarının sınıflandırılmasında gözlemciler arası uyum BT ile grafilerden daha yüksek bildirilmiştir. Proksimal humerus kırıklarında metafizer uzanımın 8 mm'den kısa olması AVN ile ilişkili bildirilmiştir; head-split kırıklarında AVN gelişimi her olguda görülmez. Bir olgu serisinde head-split yaralanması başlangıçta üç hastada tanınmamış; bunların ikisinde ağrısız kemik ankilozu gelişmiş, biri hemiartroplasti için planlanmıştır.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

BT, head-split kırığının konfigürasyonunu ve eklem yüzü tutulumunu göstermede değerlidir. İnce kesit aksiyel ve koronal-sagittal çok düzlemli rekonstrüksiyonlar, gerekirse 3B görüntüler, baş-şaft ilişkisini, tüberkül yer değiştirmesini, parçalanmayı ve glenoid eklem yüzü tutulumunu daha iyi tanımlar. İzole kemik kırığı örüntüsü kontrastsız BT ile değerlendirilebilir; eşlik eden damar yaralanması şüphesi gibi ayrı bir klinik soru farklı BT protokolü gerektirebilir.

Önerilen pencereler: Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

• Eklem yüzü bölünmesi — humerus başının eklem yüzü iki ya da daha fazla ayrılmış parçaya bölünür.
• Fragman ayrışması — ayrılmış eklem yüzü parçaları arasındaki açıklığı veya basamağı ve her parçanın glenoid ile ilişkisini ayrı ayrı değerlendir.
• Serbest eklem içi parça — head-split kırığında ayrılmış osteokondral fragman glenoid ile subscapularis arasında sıkışmış olabilir.
• Metafizer devamlılık — kırık hattının anatomik boyun veya metafize uzanmasını ve baş segmentinin şaftla kalan kemik köprüsünü tarif et.
• Glenohumeral ilişki — ana başın ve ayrılmış parçaların glenoid içindeki ilişkisini; anteriora veya posteriora yer değiştirmeyi ya da eklem dışındaki konumu belirt.
• Eşlik eden tüberkül kırığı — büyük veya küçük tüberkül kırığını ayrıca belirt; bu kırıklar head-split ile birlikte görülebilir.
• Hertel değerlendirmesinde dikkate alınan proksimal humerus kırıklarında, metafizer uzanımın 8 mm’den kısa olması AVN ile ilişkilendirilmiştir; medial menteşe yer değiştirmesi de kırık özellikleri arasındadır.

Ölçütler ve sınıflamalar

AO/OTA 2018 ve Neer sınıflama çerçevesi

Neer sınıflamasında head-split, humerus başı eklem yüzünün %20’sinden fazlasını tutan ayrılmış parçalarla tanımlanır. AO/OTA 2018’de C tipi eklem içi veya dört parçalı kırıkları kapsar; head-split morfolojisi kırık örüntüsünü açıklayan ek niteleyicilerle ayrıca tanımlanabilir.

Normalde

Normal BT'de humerus başının eklem yüzü kesintisiz görünür ve glenoid ile eklem ilişkisi korunur; baş içinde bölünme hattı ya da serbest kemik parçası bulunmaz.

Ayırıcı tanı

Baş impaksiyon/izlenim kırığı

subkondral eklem yüzünde lokal çökme vardır; humerus başını iki ya da daha fazla eklem yüzü parçasına ayıran yarık bulunmaz.

Hill-Sachs defekti

anterior omuz çıkığıyla ilişkili, humerus başının posterosuperior bölümündeki impaksiyon defektidir; bu bulgu tek başına head-split değildir.

Tüberkül avulsiyon kırığı

büyük veya küçük tüberkül parçası ayrılır; subkondral eklem yüzünü baş boyunca iki ya da daha fazla parçaya bölen yarık yoktur.

Glenoid kenar kırığı

kırık skapulanın glenoid kenarındadır; humerus başındaki eklem yüzü bölünmesinden farklı bir kemik yaralanmasıdır.

Redükte olmayan glenohumeral çıkık

humerus başı glenoid ile normal eklem ilişkisinde değildir; eşlik eden head-split olup olmadığı başın kendisinde ayrıca değerlendirilir.

Tuzaklar

• Tek aksiyel kesitte görülen çizgi head-split tanısı için yeterli değildir; çok düzlemli ve gerekirse 3B görüntülerde hattın eklem yüzünü gerçekten iki veya daha fazla parçaya ayırdığını doğrulayın.
• Grafilerdeki üst üste binme ve projeksiyon sınırlılıkları kırık örüntüsünü gizleyebilir; eklem yüzünü ve fragmanları BT'de çok düzlemli inceleyin.
• Yalnız baş-şaft ilişkisine odaklanmayın; eklem yüzü parçalanmasını, glenoid tutulumunu ve serbest eklem içi fragmanları da değerlendirin.

Kendini dene

1. Proksimal humerus kırık örüntülerinden hangisi, humerus başının bölünmesini ifade eder?

   • Head-split kırığı
   • Humerus başı impaksiyonu
   • Humerus başı çıkığı
   • İzole büyük tüberkül kırığı
   Cevabı göster

   Head-split kırığı. Head-split, humerus başının bölündüğü kırık örüntüsüdür; kaynakta baş impaksiyonu, baş çıkığı ve izole tüberkül kırıkları ayrı örüntüler olarak listelenmiştir.

2. Ayrılmış baş parçası glenoid önünde görülüyor ve başın kalan kısmı da eklem dışına kaymış. Hangi ek bileşen tanımlanmalı?

   • Glenohumeral kırıklı çıkık
   • Yalnız humerus başı impaksiyon defekti
   • Yalnız glenoid kenar kırığı
   • Yalnız tüberkül avulsiyonu
   Cevabı göster

   Glenohumeral kırıklı çıkık. Humerus başının glenoid ile normal artikülasyonunu kaybetmesi, head-split kırığına eşlik eden glenohumeral çıkık bileşenini tanımlar. Yalnız impaksiyon defekti, yalnız glenoid kenar kırığı ve yalnız tüberkül avulsiyonu soruda tarif edilen baş parçalarının eklem dışı konumunu açıklamaz.

İlgili konular

• Proksimal humerus kırıklı çıkığı

Kaynaklar

Bu sayfadaki 37 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 27 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Head-split fractures of the proximal humeruslink.springer.com
2. Imaging of traumatic shoulder injuries – Understanding the surgeon’s perspectivepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Reliability and reproducibility of the new AO/OTA 2018 classification system for proximal humeral fractures: a comparison of three different classification systemspmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. The Proximal Humerus Fracture in the Elderlya490ebc3686a416702a4-875c9cad01df4876deaf64b6bbcf2205.ssl.cf2.rackcdn.com
5. CT of Acute Shoulder Girdle Fractures in Adults: Biomechanics, Classification, and Managementpubs.rsna.org
6. Sword-Like Trauma to the Shoulder with Open Head-Splitting Fracture of the Headpmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Antegrade intramedullary nail and plate combination technique for proximal humeral non-union: A case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Medial elbow approach via a medial epicondyle osteotomypmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. Cortical Button Fixation for Large Bony Bankart Lesionspmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Classification of proximal humerus fractures according to pattern recognition is associated with high intraobserver and interobserver agreement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. 3D-printed Handheld Models Do Not Improve Recognition of Specific Characteristics and Patterns of Three-part and Four-part Proximal Humerus Fractures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Proximal humerus head-splitting fracture associated with single-part anterior dislocation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Radiological Union and Functional Recovery Following JUST UNIC™ Fixation for Comminuted Anatomical Neck Proximal Humerus Fractures: A Single-Centre Retrospective Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Proximal Humerus Fractures: A Review of Anatomy, Classification, Management Strategies, and Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Coronoid fractures and complex elbow instability: current concepts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Case Report: Revision surgery for a missed posterior dislocation of the humeral head in a shoulder fracture-dislocation and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Proximal humerus fractures in the elderly work up, classifications and fracture biomechanics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Neurovascular injuries associated with proximal humerus fractures: a review of the current literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Regional anesthesia strategies for proximal humerus fracture surgery: anatomical considerations, diaphragm-sparing techniques, and expert perspectives-a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. What Are the Long-term Outcomes of Locking Plates for Nonosteoporotic Three-part and Four-part Proximal Humeral Fractures With a Minimum 10-year Follow-up Period?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Interventions for treating proximal humeral fractures in adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. A Guide to Improving the Care of Patients with Fragility Fractures, Edition 2.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. A novel classification system based on the lateral view of 3D-CT for predicting the reducibility of intertrochanteric fractures: a retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Deep learning and hybrid architectures for atypical and complex bone fracture diagnosis: a systematic review of performance and clinical validity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. A new classification for combined greater tuberosity fracture and anterior shoulder dislocation: A study of fracture configurations and displacement after reduction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Fracture-Dedicated Prosthesis Promotes the Healing Rate of Greater Tuberosity in Reverse Shoulder Arthroplasty: A Meta-Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Management of Proximal Humerus Fractures in Elderly Patients: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Antegrade intramedullary nail and plate combination technique for proximal humeral non-union: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Reverse total shoulder replacement after traumatic acute ischemia of the upper limb due to proximal humerus fracture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Anterior chondral buttress plating for complex coronal shear fractures of the distal humerus. A retrospective case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Fractures of the coronoid process: state of the art.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Anatomic Reconstruction of a Large Reverse Hill-Sachs Lesion After Posterior Glenohumeral Dislocation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Imaging of pediatric musculoskeletal trauma: Age-specific considerations and challenges.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Osteotomies: Indications, Imaging Appearance, Surgical Techniques, and Complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Outcomes of Internal Fixation in Proximal Humerus Head Split Fractures in Young Adults - How Often Is It Missed and Can We Really Afford to Do So.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Delphi method consensus on radiographic characteristics influencing management decisions for proximal humerus fracture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Cortical Button Fixation for Large Bony Bankart Lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Analysis of factors associated with persistent night pain after locking plate fixation of proximal humerus fractures and development of a prediction model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Iatrogenic complications in the removal of humeral intramedullary nails: a systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.