Akut perikardit ve perikardiyal inflamasyon

Özet

Akut perikardit, perikardın visseral ve pariyetal yapraklarını tutan inflamatuvar bir tablodur; enfeksiyöz, otoimmün, neoplastik, metabolik, ilaç ilişkili veya iatrojenik nedenlerle ilişkili olabilir.,BT akut perikardit değerlendirmesinde sınırlı role sahiptir; başka nedenle çekilmiş toraks BT'sinde perikard kalınlaşması, kontrastlanması, efüzyon ve eşlik eden plevral efüzyonlar görülebilir.,Perikard kalınlaşması veya kontrastlanması BT’de görüldüğünde inflamasyonu destekler; ancak BT bulgularının duyarlılığı sınırlı olduğundan normal veya belirsiz BT klinik perikarditi dışlamaz.,Nodüler perikard kalınlaşması veya kitle neoplastik tutulum kuşkusunu artırır; efüzyonla birlikte kalp boşluklarında bası görülmesi hemodinamik etki açısından uyarıcıdır, ancak statik BT fizyolojik tamponadı tek başına kanıtlamaz.

Faz ve pencere

Kontrastlı tanısal

Kontrastlı toraks BT'de perikard kalınlaşması ve bazen kontrastlanma görülebilir; akut perikarditte kalınlaşma çok hafif olabilir veya görülmeyebilir. Eşlik eden perikardiyal sıvı ve plevral efüzyonlar da saptanabilir.

Kontrastsız

Kontrastsız BT’de perikard sıvısının atenüasyonu etiyolojiye ilişkin ipucu sağlayabilir; bu seride yaprak kontrastlanması değerlendirilemez.

Önerilen pencereler: Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Perikard kalınlaşması — normalde çok ince olan perikard çizgisinin belirginleşmesi; akut perikarditte kalınlaşma çok hafif olabilir.
• Perikard yapraklarında kontrastlanma — kontrastlı seride kalınlaşmış yaprakların belirginleşmesi inflamasyonu destekleyebilir; tek başına etiyolojiyi belirlemez.
• Perikardiyal efüzyon — kalp çevresindeki sıvı; basit sıvı genellikle düşük, proteinöz veya hemorajik sıvı daha yüksek atenüasyon gösterebilir ve değerler örtüşebilir.
• Plevral efüzyon eşliği — perikardite iki taraflı küçük plevral efüzyonlar eşlik edebilir ve tanıyı destekleyebilir; özgül değildir.
• Nodüler veya düzensiz tutulum — perikardiyal nodülarite, düzensiz kalınlaşma veya solid kitle neoplastik tutulum kuşkusunu artırır; tek başına etiyoloji koydurmaz.
• Kalp boşluklarında bası — efüzyonla birlikte sağ kalp boşluklarında çökme görülebilir; statik BT hemodinamik tamponadı tek başına göstermez.

Ölçütler ve sınıflamalar

BT'de normal perikard kalınlığı için bildirilen üst sınır

<2 mm

Normalde

Normal perikard BT’de 2 mm’den ince, düzgün lineer bir bant olarak görülebilir; belirgin kalınlaşma, nodülarite veya efüzyon beklenmez. Aksiyel ve kardiyak çok düzlemli rekonstrüksiyonlarda perikard çizgisini miyokart ve komşu yağdan ayırın; perikardın tüm çevresini, sıvının dağılımını ve plevral aralıkları inceleyin.

Ayırıcı tanı

Konstriktif perikardit

perikardiyal fibrozis veya kalsifikasyon diyastolik dolumu kısıtlayıp venöz konjesyona yol açabilir; konstriksiyon tanısı için ek görüntüleme veya hemodinamik bulgular gereklidir.

Perikardiyal metastaz

bilinen malignite bağlamında düzensiz/nodüler kalınlaşma veya kitle metastatik tutulum kuşkusunu artırır; görünüm tek başına metastazı kanıtlamaz.

Hemoperikardiyum

kontrastsız BT’de yüksek atenüasyonlu perikard sıvısı kanama şüphesi doğurur; proteinöz veya başka eksüdatif sıvılar da yüksek atenüasyon gösterebilir.

Epikardiyal yağ

miyokardın dış yüzüne komşu negatif atenüasyonlu yağ dokusudur; ince perikard çizgisinden ayrı tutulmalıdır.

Miyokardit

tutulum miyokard dokusu ve işlevindedir; BT doku karakterizasyonunda sınırlı olduğundan klinik bulgular ve kardiyak MR bağlamında değerlendirilir.

Tuzaklar

• BT bulguları perikardit için duyarlı değildir; kalınlaşma veya kontrastlanma saptanmaması klinik şüphe varsa hastalığı dışlamaz.
• EKG eşzamanlı olmayan BT’de hareket artefaktı perikard kalınlığını olduğundan fazla gösterebilir; şüpheli çizgiyi komşu kesit ve ortogonal rekonstrüksiyonlarda kontrol edin.
• Düzgün kalınlaşma veya kontrastlanma ile nodüler tutulum aynı bulgu değildir; solid odak veya kitleyi ayrıca değerlendirin.
• Efüzyon miktarı veya kalınlaşma statik BT’de tamponad fizyolojisini kanıtlamaz; odacık basısı görülürse klinik ve ekokardiyografik karşılığını belirtin.

Kendini dene

1. Göğüs ağrısı incelemesinde BT’de perikard kalınlaşması ve kontrastlanması ile küçük bilateral plevral efüzyonlar görülüyor. Hangi tanı desteklenir?

   • Akut perikardit
   • Perikard kisti
   • Kronik hematom
   • Kalsifik konstriktif perikardit
   Cevabı göster

   Akut perikardit. Perikard kalınlaşması ve kontrastlanması BT’de perikarditi destekleyebilir; eşlik eden küçük bilateral plevral efüzyonlar da destekleyicidir, ancak bulgular klinik bağlamla birlikte yorumlanır. Perikardiyal kist su dansitesinde, ince duvarlı ve solid kontrastlanan nodül içermeyen sıvı lezyonudur; hemoperikardiyum yüksek atenüasyonlu sıvı, konstriktif perikardit ise fibrotik veya kalsifiye perikardla ilişkilidir.

2. Bilinen malignitesi olan hastada BT’de perikardda düzensiz nodüler kalınlaşma ve kontrastlanan solid kitle bileşeni var. Hangi ayırıcı tanı öncelikle düşünülmelidir?

   • Perikardiyal metastaz
   • Basit perikardit
   • Perikard divertikülü
   • Basit perikardiyal efüzyon
   Cevabı göster

   Perikardiyal metastaz. Malignite öyküsüyle birlikte nodüler solid bileşen metastatik hastalık olasılığını öne çıkarır; yalnız bu görüntüyle kesin tanı konmaz. Divertikül perikard kesesinin iletişimli dışa çıkıntısıdır; basit efüzyon yapraklar arasındaki sıvıdır.

İlgili konular

• Perikardiyal efüzyon
• Konstriktif perikardit
• Perikardiyal hematom

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 36 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. 2025 ESC Guidelines for the management of myocarditis and pericarditisescardio.org
2. 2025 ESC Guidelines for the management of myocarditis and pericarditismyocarditisfoundation.org
3. Role of Cardiac MRI and CT in Pericarditis and Pericardial Constrictionjournal.houstonmethodist.org
4. Multi-Modality Cardiac Imaging for Pericardial Diseases: A Contemporary Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. Computed tomography and magnetic resonance imaging evaluation of pericardial diseasepmc.ncbi.nlm.nih.gov
6. CAR and CSTR Cardiac Computed Tomography Practice Guidelines: Part 2—Non-Coronary Imagingjournals.sagepub.com
7. Accuracy of computed tomography findings in acute pericarditisjournals.sagepub.com
8. Fig. 3.3: Pericardial cyst, Diseases of the Chest, Breast, Heart and Vessels 2019–2022ncbi.nlm.nih.gov
9. Pericardial Disease: Value of CT and MR Imagingpubs.rsna.org
10. Delayed Constrictive Pericarditis Following Presumed Esophagopericardial Communication After Esophageal Stentingpmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Primary cardiac angiosarcoma mimicking minoxidil-related pericarditis: a case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. When Tuberculosis Left the Heart in a Cage: Multimodality Imaging Revealing Constrictive Pericarditis in a Young Adultpmc.ncbi.nlm.nih.gov
13. Obstructive shock from delayed blunt cardiac injury after chest traumapmc.ncbi.nlm.nih.gov
14. Coronary Artery Disease: From Mechanism to Clinical Practice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Multimodality Imaging for the Assessment of Pericardial Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Cardiac tamponade - an unexpected "long COVID-19" complication.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Case Report: Recurrent pericardial tamponade in a child with COVID-19.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Anakinra effectiveness in refractory polyserositis: An Italian multicenter study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Post-transplant Lymphoproliferative Disorders: A Rare Case of Primary Pericardial Involvement Epstein-Barr Virus-Correlated in Heart Transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Pericardial fat inflammation correlates with coronary artery disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Inflammation of Pericardial Transverse Sinus Leading to Suspicion of Takayasu Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Lessons of the month 3: Haemophagocytic lymphohistiocytosis following COVID-19 vaccination (ChAdOx1 nCoV-19).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Chest pain and ST elevation: not always ST-segment-elevation myocardial infarction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Acute pericarditis, Graves' disease, and thymic hyperplasia: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Novel Pathophysiological, Diagnostic and Therapeutic Concepts in Acute and Recurrent Pericarditis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Septic pericarditis caused by a migrating grass awn in a cat.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Reversible, regional ST-segment elevation due to chylothorax.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Calcified Constrictive Pericarditis (Concretio Cordis) in a Renal Transplant Recipient: A Multimodal, Hemodynamic, and Surgical Challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Constrictive Pericarditis After Minimally Invasive Triple Valve Replacement: Insights From a Fatal Outcome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Pericardial Diseases in Cardiovascular Medicine: Contemporary Diagnosis, Risk Stratification, Multimodality Imaging, and Targeted Anti-Inflammatory Therapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Delayed Constrictive Pericarditis Following Presumed Esophagopericardial Communication After Esophageal Stenting.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. When Tuberculosis Left the Heart in a Cage: Multimodality Imaging Revealing Constrictive Pericarditis in a Young Adult.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Rapidly Progressive Constrictive Pericarditis Occurring 10 Days After Purulent Pericarditis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.