Kronik tromboembolik pulmoner hastalık

Özet

Kronik tromboembolik pulmoner hastalık (CTEPD), en az 3 ay terapötik antikoagülasyon sonrasında süren semptomlar, V/Q görüntülemede uyumsuz perfüzyon defektleri ve CTPA/DSA’da kronik organize fibrotik trombüs bulgularıyla tanımlanır; pulmoner hipertansiyon (PH) yoksa CTEPD, PH hemodinamik olarak doğrulanmışsa CTEPH terimi kullanılır. BTPA damar içi web ve bantları, duvara yapışık organize trombüsü ve damar kesilmesini doğrudan gösterirken akciğer penceresi ile perfüzyon haritası parankimal etkilenimi ortaya koyar. Mozaik atenüasyon ve sağ kalp değişiklikleri hastalığın yaygınlığını düşündürebilir, fakat mozaik patern tek başına özgül değildir. Bu bulguların atlanması düzeltilebilir kronik damar tıkanıklığının ve pulmoner hipertansiyonun tanısının gecikmesine neden olabilir.

Faz ve pencere

BTPA tanısal

Pulmoner arter kontrastı içinde duvara geniş açıyla oturan eksantrik organize trombüs, ince intralüminal web/bant, ani stenoz, pouch biçimli kör sonlanma veya distal kontrast kesilmesi görülür. Akciğer penceresinde hipoperfüze alanlar düşük atenüasyonlu olabilir ve bu alanlarda damar kalibresi azalabilir; çift enerjili BT iyot haritalarında perfüzyon defektleri tipik olarak periferik ve kama biçimindedir.

Önerilen pencereler: Anjiyo (G 600 / M 150), Akciğer (G 1500 / M -600), Mediasten (G 350 / M 50).

BT bulguları

• Organize eksantrik trombüs — arter duvarına yapışık, lümeni hilal biçiminde daraltan ve duvarla geniş açı yapan materyal.
• Web veya bant — lümen içinde ince çizgisel dolum defekti; kısmi rekanalizasyonu yansıtır.
• Ani damar daralması ve poststenotik genişleme — stenoz sonrası kalibrasyon artışı kronik akım etkisini gösterir.
• Pouch lezyonu veya damar amputasyonu — tıkalı damarın kör, kese biçimli sonlanması ya da distal dalın kaybı.
• Damar budanması — hipoperfüze bölgede segmental ve subsegmental arterlerin azalmış kalibresi/sayısı.
• Mozaik atenüasyon — coğrafi düşük ve görece yüksek atenüasyon alanları; düşük atenüasyonlu alanda küçük damarlar daha seyrektir.
• Sistemik kollateraller — genişlemiş ve kıvrımlı bronşiyal arterler kronik damar tıkanmasına eşlik edebilir.
• Kronik sağ kalp/pulmoner hipertansiyon bulguları — sağ boşluk genişlemesi, septum düzleşmesi ve ana pulmoner arter genişlemesi.

Normalde

Normal pulmoner arterler periferde düzenli biçimde incelerek segmental dallara ayrılır; intralüminal web, ani kesilme veya duvara yapışık kalıcı dolum defekti görülmez. Normal akciğerde atenüasyon ve damar yoğunluğu lobüller arasında görece homojendir; şüpheli düşük atenüasyonlu bölgeyi komşu yüksek atenüasyonlu alanla ve aynı düzeydeki karşı akciğerle damar kalibresi açısından kıyaslayın.

Ayırıcı tanı

Akut pulmoner emboli

merkezî veya akut açı yapan dolum defekti ve korunmuş/geniş damar kalibresi görülür; web, geniş açı, damar küçülmesi ve kollateraller kronikliği destekler.

Küçük hava yolu hastalığı

mozaik atenüasyona ekspirasyonda hava hapsi ve bronş duvarı değişiklikleri eşlik eder; vasküler tipte düşük atenüasyon alanında damarlar seyrektir.

Amfizem

düşük atenüasyon alanlarında damar azlığı olabilir, ancak eşlik eden amfizematöz destrüksiyon ve hava yolu bulguları dağılımı açıklar.

Pulmoner arterit, CTEPD'yi taklit edebilen durumlardan biridir ve ayırıcı tanıda dikkate alınmalıdır.

Tuzaklar

• Mozaik atenüasyon CTEPD'ye özgü değildir; düşük atenüasyon alanındaki damar sayısını, hava yolu hastalığı bulgularını ve varsa ekspirasyon görüntülerini birlikte değerlendirin.
• Solunum hareketi veya geçici kontrast kesintisi (TIC), CTPA'da gerçek dolum defektini taklit edebilir; bu olasılığı görüntüleri yorumlarken göz önünde bulundurun.
• Distal kronik hastalık BTPA'da gözden kaçabilir; pulmoner arter dallarını periferde izleyin ve anatomik BT normal görünse bile perfüzyon defekti olasılığını dışlamayın.

Kendini dene

1. BTPA'da duvara geniş açıyla oturan eksantrik trombüs, web ve distal damar budanması birlikte görülüyor. En olası süreç nedir?

   • Kronik tromboembolik hastalık
   • Akut pulmoner emboli
   • Pulmoner arter tümörü
   • Küçük hava yolu hastalığı
   Cevabı göster

   Kronik tromboembolik hastalık. Duvara geniş açıyla oturan organize materyal, web ve damar kalibresinde azalma kronik tromboembolik hastalık için karakteristiktir. Akut emboli genellikle akut açı ve korunmuş/geniş damar kalibresi gösterir; tümörde genişleyen kontrastlanan doku, küçük hava yolu hastalığında ise hava hapsi beklenir.

2. Mozaik atenüasyonda düşük yoğunluklu lobülde damarlar belirgin seyrek; bronşlarda hava hapsi yok. Bu patern en çok neyi destekler?

   • Vasküler hipoperfüzyon
   • Küçük hava yolu hastalığı
   • Yaygın amfizem
   • İnterstisyel ödem
   Cevabı göster

   Vasküler hipoperfüzyon. Düşük atenüasyonlu bölgedeki damar seyrekliği vasküler hipoperfüzyonu destekler ve CTEPD bağlamında anlam kazanır. Küçük hava yolu hastalığı ekspirasyonda hava hapsi ve hava yolu eşlikçileriyle desteklenir; amfizem parankim destrüksiyonu, ödem ise farklı yaygın opasite paternleri oluşturur.

İlgili konular

• Pulmoner hipertansiyonun BT bulguları
• Akut pulmoner emboli

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 3 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary disease: Current practice and advancespmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: review of the current literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Diagnosis of chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Imaging of Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
5. Chronic Thromboembolic Pulmonary Disease and Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
6. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary disease: Current practice and advances.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. Stress testing in the diagnosis and early screening of chronic thromboembolic pulmonary disease with and without pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
8. Role and interpretation of lung scintigraphy for long-term management of pulmonary embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
9. Chronic thromboembolic pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
10. Phenotypes in pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Post-Pulmonary Embolism Syndrome and Functional Outcomes after Acute Pulmonary Embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. [Chronic thromboembolic pulmonary hypertension].pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Development and validation of a Prediction Model for Chronic Thromboembolic Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension after Pulmonary Embolism in SARS-CoV-2.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Magnetic resonance relaxometry of the liver - a new imaging biomarker to assess right heart failure in pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Functional Characterization of Patients with Chronic Thromboembolic Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Multimodal Management of Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension: A Narrative Review of Treatment Selection and Sequencing.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Cardiothoracic Imaging Findings in Obesity Hypoventilation Syndrome (Pickwickian Syndrome): A Case Series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Group 3 Pulmonary Hypertension: Mechanistic Insights, Clinical Challenges, and Evolving Therapies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Commentary: an eye on PET quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. High-affinity alphavbeta3 integrin targeted optical probe as a new imaging biomarker for early atherosclerosis: initial studies in Watanabe rabbits.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Patterns of injury and violence in Yaoundé Cameroon: an analysis of hospital data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Extensive bilateral pulmonary embolism revealing iron deficiency-masked JAK2-positive polycythemia vera: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Imaging in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: review of the current literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Chronic thromboembolic hypertension predictors in computed tomography angiography. Single-centre study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Major discrepancy between clinical and autopsy diagnosis: a descriptive single-center analysis and its implications for the South African public health system.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Deep vein thrombosis as a public health priority: wHO's agenda for Africa 2030.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Diagnostic decision-making, vertebral augmentation, and osteoporosis therapy in vertebral compression fractures: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Current Perspectives on Balloon Pulmonary Angioplasty for Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Balloon pulmonary angioplasty for chronic thromboembolic pulmonary hypertension: State of the art.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Chronic thromboembolic pulmonary hypertension: the diagnostic assessment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. Optimizing the diagnosis and assessment of chronic thromboembolic pulmonary hypertension with advancing imaging modalities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Unrepaired Congenital Shunt Lesions in Adults: Principles for Clinical Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Navigating the Complexity of PH-ILD: From Molecular Mechanisms to Integrated Clinical Evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Common Clinical Scenarios in Adult Congenital Heart Disease: A Practical Guide for General Cardiologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Society for Cardiovascular Magnetic Resonance 2024 Cases of SCMR case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Procedural recommendations of cardiac PET/CT imaging: standardization in inflammatory-, infective-, infiltrative-, and innervation (4Is)-related cardiovascular diseases: a joint collaboration of the EACVI and the EANM.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Consensus guidelines for the use and interpretation of angiogenesis assays.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Evaluation of patients with chronic thromboembolic pulmonary hypertension for pulmonary endarterectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Analysis of Risk Factors and Development of a Predictive Nomogram for Bronchiolitis Obliterans in Children With Severe Adenovirus Pneumonia: A Retrospective Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Interventional Imaging Roadmap to Successful Balloon Pulmonary Angioplasty for Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Human biomarker navigator.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. When Cancer Clots: An Extensive Radiologic Analysis of Cancer-Associated Thromboembolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Imaging of intestinal vasculitis focusing on MR and CT enterography: a two-way street between radiologic findings and clinical data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
46. Autoimmune disease of head and neck, imaging, and clinical review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
47. A case of breathlessness and unexpected antibodies: stating the obvious.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
48. Current Insights into Clinical, Molecular, and Therapeutic Approaches to Acute Respiratory Distress Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
49. International Consensus Statement on Obstructive Sleep Apnea.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
50. Small vessel disease in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: a comprehensive narrative review of multimodality imaging evaluation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
51. Patent Foramen Ovale: Epidemiology, Risk Factors, Pathophysiology, Clinical Features, Diagnosis, and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
52. The 2023 WSES guidelines on the management of trauma in elderly and frail patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
53. 2025 Heart Disease and Stroke Statistics: A Report of US and Global Data From the American Heart Association.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
54. 2024 Heart Disease and Stroke Statistics: A Report of US and Global Data From the American Heart Association.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
55. A Stepwise Approach to Computed Tomography Imaging of Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
56. Comprehensive review of pulmonary embolism imaging: past, present and future innovations in computed tomography (CT) and other diagnostic techniques.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
57. Sonographic Anatomy and Normal Measurements of the Human Kidneys: A Comprehensive Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
58. Abnormal Pulmonary Venous Filling: An Adjunct Feature in the Computed Tomography Pulmonary Angiogram Assessment of Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
59. Differences in Chronic Pulmonary Embolism Burden in Chronic Thromboembolic Disease with and Without Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
60. Unilateral Pulmonary Artery Lesion in an Immunocompromised Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
61. Riociguat as inpatient rescue therapy for acute decompensation of inoperable chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
62. Congenital Bronchial Atresia Mimicking Pulmonary Sequestration in the Lower Lobe: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
63. Congenital Absence of the Left Pulmonary Artery Associated With Right-Sided Aortic Arch Presenting as Hemoptysis in an Adult: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
64. Anatomical structure of pulmonary vessels and bronchi in the right upper lobe based on three-dimensional reconstruction.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
65. Seeing is believing-on the utility of CT in phenotyping chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
66. Parameter response mapping does not enhance the correlations of conventional CT quantitative metrics with lung function and subjective symptoms in chronic obstructive pulmonary disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
67. Application and Development of Spectral CT in Target Delineation for Lung Cancer Radiotherapy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
68. Research advances in chronic thromboembolic pulmonary hypertension: from pathological mechanisms to multidisciplinary management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
69. Dual-energy CT based scoring to estimate perfusion changes after balloon pulmonary angioplasty in chronic thromboembolic pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
70. The Silent Threat: Unmasking Combined Post- and Pre-capillary Pulmonary Hypertension (CpcPH) in an Elderly Patient With Heart Failure With Preserved Ejection Fraction (HFpEF).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
71. Quantitative imaging features of pulmonary artery involvement in Takayasu arteritis on computed tomography pulmonary angiography in patients with and without pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
72. Atypical Takayasu Arteritis Presenting as Ischemic Stroke in a Young Female Despite Normal ESR and Preserved Peripheral Pulses: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
73. Conceptual Reconsideration of the Classification of Pulmonary Hypertension: From 5 Groups to 2 Groups.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
74. Acute Traumatic Aortic Injury: What the Radiologist Needs to Know.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
75. Novel Techniques in Imaging Congenital Heart Disease: JACC Scientific Statement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
76. SCMR expert consensus statement for cardiovascular magnetic resonance of acquired and non-structural pediatric heart disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
77. Minimally Invasive Porcine Model for Chronic Thromboembolic Pulmonary Hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
78. The Role of CEUS in the Diagnosis and Follow-Up of Pleuropulmonary Diseases and Interventional Procedures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
79. Anesthetic management of chronic thromboembolic pulmonary hypertension for surgical pulmonary thromboendarterectomy: A narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
80. Characteristics of PE in Elderly and Young Patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
81. Optimal approach to performing and reporting computed tomography angiography for suspected acute pulmonary embolism: a clinical consensus statement of the ESC Working Group on Pulmonary Circulation & Right Ventricular Function, the Fleischner Society, the Association for Acute CardioVascular Care (ACVC) and the European Association of Cardiovascular Imaging (EACVI) of the ESC, endorsed by European Respiratory Society (ERS), Asian Society of Thoracic Radiology (ASTR), European Society of Thoracic Imaging (ESTI), and Society of Thoracic Radiology (STR).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
82. Adult-onset idiopathic peripheral pulmonary artery stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
83. Pulmonary hypertension in pregnancy: hemodynamic challenges, maternal risk, and multidisciplinary management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
84. Behçet's Disease Presenting With Massive Haemoptysis Due to Pulmonary Artery Aneurysms: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
85. Diagnostic and management dilemmas in pulmonary hypertension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
86. Pseudo-obstruction on single-phase CTPA: unilateral pulmonary vein atresia as the cause of 50 years of hemoptysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
87. Evaluation of Predisposing Factors and Coexisting Diseases in the Development of Chronic Thromboembolic Pulmonary Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
88. Pulmonary endarterectomy for chronic thromboembolic pulmonary hypertension: Technical challenges and controversies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.