Özet
Pulmoner arter stenozu doğumsal, vaskülitik, trombotik veya mediastinal dış basıya bağlı gelişebilir ve tek ya da birden çok damarı etkileyebilir. BTPA, darlığın yerini ve uzunluğunu, damar duvarını, distal dalları ve çevredeki mediastinal dokuyu birlikte göstererek nedeni araştırmaya yardım eder. Darlık, ilgili akciğer alanında kan akımını azaltabilir; hemodinamik açıdan anlamlı hastalık sağ ventrikül basınç yüküne ve pulmoner hipertansiyona yol açabilir. Yalnız lümen çapına odaklanmak, damar dışı kompresyonu ya da inflamatuvar duvar hastalığını gözden kaçırabilir.
Faz ve pencere
- BTPA tanısal
- Pulmoner arter lümenindeki fokal veya uzun segment daralma, konsantrik duvar kalınlaşması/kontrastlanması, stenoz sonrası genişleme, distal dal incelmesi ve dıştan bası yapan yumuşak doku değerlendirilir.
Önerilen pencereler: Anjiyo (G 600 / M 150), Mediasten (G 350 / M 50), Akciğer (G 1500 / M -600).
BT bulguları
- Ana, sağ/sol pulmoner arter veya lobar dalda fokal, uzun segmentli ya da çok odaklı lümen daralması.
- Damar duvarında konsantrik kalınlaşma ve kontrastlanma, özellikle aorta/ana dallar da tutuluyorsa vaskülit lehine ipucudur.
- Stenozun hemen distalindeki arterde kalibre artışı, akım jetine bağlı poststenotik genişleme şeklinde görülebilir.
- Pulmoner arter darlığı kan akımını azaltabilir ve ilgili akciğer alanında perfüzyon defektleri eşlik edebilir.
- Bronş ve damarları saran infiltratif, bazen kalsifiye mediastinal doku dıştan bası ve fibroz mediastiniti düşündürür.
- Kronik basınç yükünde sağ ventrikülde hipertrofi veya genişleme eşlik edebilir.
Normalde
Normal pulmoner gövde sağ ve sol ana pulmoner arterlere, ardından lobar ve segmental dallara ayrılır; BTPA’da damar lümenleri kontrastla açık izlenir. Darlık düzeyini karşı tarafın eşdeğer dalıyla ve aynı damarın stenoz öncesi-sonrası kesimleriyle kıyasla; duvar değişikliği mi yoksa dıştan sarılma mı bulunduğunu komşu mediasten penceresinde çöz.
Normal BT ile kıyasla
Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.
Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s1278; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.
Ayırıcı tanı
- Akut pulmoner embolide BTPA'da pulmoner arter içinde kısmi veya tam dolum defekti izlenebilir.
- Pulmoner arter sarkomu
- genişleyen, kontrast tutan intraluminal yumuşak doku ve damar çapında artış gösterebilir.
- Takayasu arteriti
- pulmoner arter duvar kalınlaşmasına aorta ve sistemik dallardaki eşzamanlı duvar hastalığı eşlik edebilir.
- Fibroz mediastinit
- kalsifiye veya infiltratif mediastinal doku pulmoner arter ve komşu bronşları dıştan sarar.
- Doğumsal pulmoner arter hipoplazisinde etkilenen akciğer veya segmentte pulmoner damar yatağı küçük kalibreli izlenebilir.
Tuzaklar
- Düşük kontrast opaklaşmasını gerçek darlık sanma; lümen daralmasının ardışık kesitlerde ve çok düzlemli rekonstrüksiyonda sürdüğünü doğrula.
- Yalnız stenozu raporlamak etiyolojiyi belirsiz bırakır; damar duvarını ve çevre mediastinal yumuşak dokuyu ayrı ayrı incele.
- Tek taraflı distal damar azlığını otomatik olarak emboliye bağlama; proksimal stenoz, doğumsal hipoplazi ve sistemik kollateral dolaşımı birlikte ara.
Kendini dene
BTPA'da sol pulmoner arter uzun bir segmentte daralmış; duvar konsantrik kalın ve kontrastlanıyor, mediastinal kitle yok. En olası mekanizma hangisidir?
Cevabı göster
Vaskülit. Uzun segmentli stenoz ve konsantrik kontrastlanan duvar vaskülitik damar duvarı hastalığını destekler. Emboli lümen içi dolum defekti yapar; fibroz mediastinit dıştan saran doku oluşturur; sarkom kontrastlanan intraluminal kitle görünümündedir.
Pulmoner arter darlığına komşu kalsifiye mediastinal doku aynı bronşu da sarıyor. En olası tanı nedir?
Cevabı göster
Fibroz mediastinit. Kalsifiye infiltratif mediastinal dokunun hem damarı hem bronşu sarması dıştan fibrotik basıyı, yani fibroz mediastiniti destekler. Takayasu öncelikle damar duvarı hastalığıdır; emboli intraluminaldir; sling anormal doğumsal arter seyridir.
İlgili konular
Kaynaklar
Bu sayfadaki 34 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 8 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).
- CT Imaging Findings of Pulmonary Artery Stenosis: A Pictorial Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary vasculitis: diagnosis and endovascular therapypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Takayasu arteritis: evaluation of mural changes in the aorta and pulmonary artery with CT angiographypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Multimodality Imaging of Focal and Diffuse Fibrosing Mediastinitispubs.rsna.org
- Fibrosing Mediastinitislink.springer.com
- Looking beyond the thrombus: essentials of pulmonary artery imaging on CTlink.springer.com
- Imaging of pulmonary hypertension: an updatesit-radiologie.fr
- The lung in systemic vasculitis: radiological patterns and differential diagnosispubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary hypertension caused by fibrosing mediastinitis: A case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Care for Cardiovascular Disease in Patients With Williams–Beuren Syndromepmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Total pulmonary arterial reconstruction in a patient with arterial tortuosity syndrome affecting the pulmonary artery: a case report and review of the literaturepmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Percutaneous treatment for silicosis-induced pulmonary artery stenosispmc.ncbi.nlm.nih.gov
- Radiological findings of complications after lung transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cardiovascular disease in Williams syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Williams-Beuren syndrome: computed tomography imaging review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary arteries: imaging of pulmonary embolism and beyond.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Fontan procedure: imaging of normal post-surgical anatomy and the spectrum of cardiac and extracardiac complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Stenotic lesions of pulmonary arteries: imaging evaluation using multidetector computed tomography angiography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Cardiovascular manifestations of Williams syndrome: imaging findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Peripheral pulmonary artery stenosis: an unusual case and discussion of genetic associations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- MRI and computed tomography of cardiac and pulmonary complications of tetralogy of fallot in adults.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Stenting the complex patent ductus arteriosus in tetralogy of Fallot with pulmonary atresia: challenges and outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- CT Imaging Findings of Pulmonary Artery Stenosis: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary vascular involvement of IgG4-related disease: Case series with a PRISMA-compliant systemic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Bilateral orbital pseudotumor in a patient with Takayasu arteritis: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Pulmonary hypertension caused by fibrosing mediastinitis: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Heart failure and preserved ejection fraction: pathophysiology, clinical assessment, and management of exercise intolerance.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Are Hippocampal Hypoperfusion and ATP Depletion Prime Movers in the Genesis of Alzheimer's Disease? A Review of Recent Pertinent Observations from Molecular Biology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The right ventricle in tetralogy of Fallot: adaptation to sequential loading.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Teaching points in anesthetic management for transcatheter pulmonary valve replacement: a case series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- End-Diastolic Forward Flow Through the Pulmonic Valve in Carcinoid Heart Disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Myocardial remodeling in valvular heart disease: pathophysiology, multimodality imaging and treatment implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- When Cancer Clots: An Extensive Radiologic Analysis of Cancer-Associated Thromboembolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- The New Era of Pulmonary Hypertension: The Dawn of Disease Modification & Therapeutic Modalities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Emerging multimodality imaging techniques for the pulmonary circulation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Adult presentation of unilateral pulmonary venous atresia: CT findings in a rare congenital anomaly.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Swyer-James-MacLeod Syndrome: A Rare Cause of Unilateral Hyperlucent Lung in a Two-Year-Old Male Child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Long-Term Outcomes and Imaging Characteristics of Patients with Scimitar Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Atypical type D extended sleeve resection after neoadjuvant chemoimmunotherapy in a 69-year-old man with locally advanced lung cancer and a tracheobronchial branching anomaly: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Perforator-Sparing Microsurgical Clipping of Tandem Dominant-Hemisphere Middle Cerebral Artery Aneurysms: Geometry-Guided Reconstruction of a Wide-Neck Bifurcation and Dorsal M1 Fusiform Lesion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Management of Surgical Complications in Pediatric Kidney Transplantation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Patient-Specific Computational Fluid Dynamics of Pulmonary Arterial Hemodynamics in Dogs with and Without Pulmonic Stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Clinical Course and Surgical Outcomes of Patients with Tetralogy of Fallot with Absent Pulmonary Valve Syndrome: A Single-Center Retrospective Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Preconditioned endothelialized grafts reduce stenosis and improve vascular remodeling in a rat pulmonary artery model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.