Posterior dolaşım infarktı

Özet

Vertebral-baziler sistem beyin sapı, serebellum, talamus ve oksipital loblarda iskemi oluşturabilir. Baş dönmesi, yürüme ataksisi ve diplopi posterior dolaşım infarktında görülebilen klinik bulgulardır. Kontrastsız BT erken posterior dolaşım iskemisini göstermeyebilir; arka çukurda kemik kaynaklı ışın sertleşmesi erken iskemi bulgularının saptanmasını daha da güçleştirir. BT anjiyografi vertebrobaziler arter lümenindeki tıkanıklığı gösterir; anjiyografi kaynak görüntülerinde erken iskemik değişiklikler kontrastsız BT görüntülerine göre daha yüksek duyarlılıkla saptanabilir. Geniş serebellar infarkt ödemi dördüncü ventrikülü sıkıştırabilir ve obstrüktif hidrosefaliye yol açabilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız tanısal

Pons, mezensefalon ve serebellar hemisferlerde silik hipodensite, gri-beyaz ayrım kaybı veya folia/sulkus silinmesi aranır; posterior fossa ışın sertleşmesi çizgileri bu değişiklikleri örtebilir. Oksipital korteks ve talamustaki erken hipodensite de görülebilir, ancak normal NCCT posterior dolaşım infarktını dışlamaz.

BTA tanısal

BT anjiyografide (BTA) iki vertebral arterin intrakraniyal segmentleri, vertebrobaziler bileşke, baziler gövde ve posterior serebral arter (PCA) başlangıçları boyunca kontrast dolum sürekliliği değerlendirilir; tıkanıklığın seviyesi ve distal kollateral dolum izlenir. Anjiyografi kaynak görüntülerinde erken iskemik değişiklikler NCCT'ye göre daha yüksek duyarlılıkla saptanabilir.

Önerilen pencereler: İnme (G 40 / M 40), Beyin (G 80 / M 40), Anjiyo (G 600 / M 150).

BT bulguları

• Pons gri-beyaz ayrım kaybı — bazal ponsun normal pontin konturu silikleşir ve fokal şişme gelişebilir.
• Mezensefalon hipodensitesi — serebral pedinkül veya tegmentumda fokal yoğunluk azalması posterior dolaşım odağını destekler.
• Serebellar hemisfer ödemi — folialar silinir, ipsilateral dördüncü ventrikül basısı ve posterior fossa sisternlerinde daralma eşlik edebilir.
• Talamik veya oksipital hipodensite — vertebrobaziler sistemin distal dallarında derin ya da kortikal infarkt alanını gösterebilir.
• Vertebral-baziler arter dolum kusuru — BTA'da kontrast sütununda kesilme veya trombüsle uyumlu intraluminal dolum defekti görülür.
• Hiperdens baziler arter işareti — kontrastsız BT'de baziler arter komşu damarlarla kıyaslandığında artmış atenüasyonda görünür ve uygun klinik bağlamda trombüsü düşündürebilir; BT anjiyografi ile doğrulanmalıdır.
• Dördüncü ventrikül ve sistern basısı — ödemin kitle etkisini ve dördüncü ventrikül basısına bağlı olası obstrüktif hidrosefaliyi gösterir.

Ölçütler ve sınıflamalar

pc-ASPECTS

Başlangıç puanı 10'dur ve erken iskemi için puan düşülür. Sağ/sol talamus, her bir serebellar hemisfer ve her bir PCA oksipital alanında 1'er; pons veya mezensefalonun her birinde 2 puan düşülür. Bu puan erken iskemik değişiklikleri sistematik biçimde değerlendirir; bazı baziler arter oklüzyonu kohortlarında daha düşük puanlar daha kötü klinik sonuçla ilişkili bulunmuştur.

Normalde

Normal pons ve mezensefalon simetrik yoğunlukta, serebellar folialar açık ve dördüncü ventrikül orta hatta, normal biçimde görünür. Aynı kesit düzeyinde iki serebellar hemisferi, bazal sisternleri ve baziler arterin yoğunluğunu kıyaslayın; ışın sertleşmesi çizgisini anatomik sınırlara uyan gerçek parankim kaybıyla karıştırmayın.

Ayırıcı tanı

Posterior fossa tümörü

fokal kitle dördüncü ventrikülü öteleyip sıkıştırabilir ve obstrüktif hidrosefaliye yol açabilir; vasküler alana özgü infarkt paterni farklıdır.

PRES

tipik görüntüleme paterni iki taraflı posterior ağırlıklı vazojenik ödemdir; en sık parieto-oksipital bölgeler etkilenir.

Serebellit

MR’da serebellar şişme ve hidrosefaliyle görülebilir; bildirilen olguda BOS’ta lökosit ve protein artışı inflamatuvar nedeni desteklemiştir.

Toksik-metabolik ensefalopati

görüntülemede çoğu olguda bilateral simetrik tutulum görülür; derin gri çekirdekler, kortikal gri madde ve/veya periventriküler beyaz cevher etkilenebilir.

Akut kanama

kontrastsız BT akut intrakraniyal kanamayı saptamada temel görüntüleme yöntemidir; arka çukur kemik artefaktı değerlendirmeyi zorlaştırabilir.

Tuzaklar

• Bazis krani kaynaklı çizgisel ışın sertleşme artefaktı ponsu yalancı heterojen gösterebilir; beyin penceresi ve ardışık kesitlerde anatomik süreklilik arayın.
• Normal kontrastsız BT erken beyin sapı iskemisini dışlamaz; klinik şüphe yüksekse BTA'da vertebrobaziler açıklığı ve varsa ileri görüntülemeyi ayrı sorular olarak değerlendirin.
• Küçük serebellar infarkt erken kontrastsız BT'de seçilemeyebilir; arka çukur kemik artefaktı duyarlılığı azaltır. Karşı hemisfer ve dördüncü ventrikül konturunu birlikte değerlendirin.
• Hiperdens baziler görünüm kafa tabanı ışın sertleşmesi veya parsiyel hacim etkisiyle yalancı pozitif olabilir; komşu damarlarla kıyaslayın ve BTA'da lümen açıklığını doğrulayın.

Kendini dene

1. Akut diplopi ve ataksiye rağmen kontrastsız BT'de pons seçilemiyor; BTA'da baziler gövdede dolum kesintisi var. En doğru yorum hangisidir?

   • Posterior dolaşım büyük damar oklüzyonu
   • Kronik laküner hastalık
   • PRES
   • ACA alanı infarktı
   Cevabı göster

   Posterior dolaşım büyük damar oklüzyonu. Baziler gövdedeki BTA dolum kesintisi oklüzyon lehinedir; normal kontrastsız BT arka çukur iskemisini dışlamaz. Laküner lezyon küçük ve derin yerleşimlidir; PRES tipik olarak iki taraflı posterior ağırlıklı vazojenik ödem yapar, ACA ise medial frontal-parietal korteksi besler.

2. Serebellar hemisferde hipodens şişme, daralmış dördüncü ventrikül ve hidrosefali var. En önemli eşlik eden sorun hangisidir?

   • Obstrüktif BOS akım bozulması
   • İnkudostapedial ayrışma
   • Kronik mikroanjiyopati
   • Venöz sinüs kalsifikasyonu
   Cevabı göster

   Obstrüktif BOS akım bozulması. Serebellar ödem dördüncü ventrikülü sıkıştırıp BOS akımını bozabilir ve hidrosefaliye yol açabilir. Diğer seçenekler bu arka çukur kitle etkisini açıklamaz.

İlgili konular

• Baziler arter oklüzyonu
• Posterior dolaşım ASPECTS (pc-ASPECTS)
• PRES: posterior ağırlıklı vazojenik ödem

Kaynaklar

Bu sayfadaki 45 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 25 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-08).

1. Posterior circulation ischaemic stroke diagnosis and managementpmc.ncbi.nlm.nih.gov
2. Prevalence of signs and symptoms in posterior circulation ischemic stroke: a systematic review and meta-analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
3. Cerebral circulation 1: anatomypmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Neuroimaging Predictors of Clinical Outcome in Acute Basilar Artery Occlusionfrontiersin.org
5. Diagnostic and prognostic computed tomography imaging markers in basilar artery occlusion (Review)spandidos-publications.com
6. CT for Treatment Selection in Acute Ischemic Stroke: A Code Stroke Primerpubs.rsna.org
7. The hyperdense vessel sign in cerebral computed tomography: pearls and pitfallspmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Posterior Reversible Encephalopathy Syndrome: Clinical Features and Outcomefrontiersin.org
9. Imaging Patterns of Toxic and Metabolic Brain Disorderspubs.rsna.org
10. Acute cerebellitis in adults: a case report and review of the literaturepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
11. Imaging of Primary Posterior Fossa Brain Tumors in Childrencdn.ymaws.com
12. Computed tomography in acute intracerebral hemorrhage: neuroimaging predictors of hematoma expansion and outcomepubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Neuroimaging standards for research into small vessel disease – advances since 2013 (STRIVE-2)discovery.ucl.ac.uk
14. Anatomical Variations and Morphometric Features of the Anterior Cerebral Artery: A Systematic Review and Meta-Analysis of 24,015 Casespubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Posterior circulation ischaemic stroke diagnosis and managementpubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.