Klinik Atölye

Endokrin bezler · Patoloji · Orta öncelik

Sellar/parasellar meningiom

Sellar/parasellar meningioma

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

Sellar/parasellar meningiom: yayımlanmış olgu görüntüsü, sagittal kesit
Görüntü konuyu kısmen gösteriyor; bulgunun bir bölümü seçilebilir.

5 adım

Görüntü: Tsukamoto T, Miki Y., “Imaging of pituitary tumors: an update with the 5th WHO Classifications-part 2. Neoplasms other than PitNET and tumor-mimicking lesions.” 2023, Fig. 5. PMC10366287 · doi:10.1007/s11604-023-01407-0 · CC BY 4.0. Değişiklik: yeniden boyutlandırıldı.

Özet

Tuberkulum sellae, planum sphenoidale veya kavernöz sinüs dura materinden gelişen meningiom, hipofiz kaynaklı kitleyle karışabilir; görme yolları ve kavernöz sinüs içindeki kraniyal sinirlerle yakınlığı klinik önem taşır. BT, özellikle kontrastsız incelemede tümörün yumuşak doku sınırını sınırlı gösterse de kalsifikasyonu ve kafa tabanı kemiğindeki hiperostoz ya da erozyonu ortaya koyar. Sella genişlemesinin olmaması, dural taban yerleşimi ve komşu kemik reaksiyonu PitNET’ten ayrımda ipucu verir; yumuşak doku yayılımı için sellaya yönelik MRI daha duyarlıdır. Kitle uzanımı ve optik kanal/kiazma basısı gözden kaçarsa görme yolu etkilenimi ve cerrahi açıdan önemli damar-sinir ilişkisi eksik değerlendirilir.

Faz ve pencere

Kontrastsız
Kitle beyin dokusuna benzer veya hafif yüksek atenüsyonda ekstraaksiyel yumuşak doku olarak seçilebilir; iç kalsifikasyonlar ile tuberkulum sellae, klinoid çıkıntı veya sfenoid planumda fokal kemik kalınlaşması kemik algoritmasında belirginleşir. Bu incelemede dural kuyruk ya da tümörün kavernöz sinüs içindeki sınırı güvenle gösterilemez.

Önerilen pencereler: Yumuşak doku (G 400 / M 40), Kemik (G 1800 / M 400).

BT bulguları

  • Tuberkulum sellae, planum sphenoidale, klinoid çıkıntı veya kavernöz sinüs duvarına oturan; hipofiz yatağından ayrı izlenebilen ekstraaksiyel kitle
  • Kitle tabanına komşu sfenoid kemikte kortikal kalınlaşma ve artmış dansiteyle görülen fokal hiperostoz; yokluğu meningiomu dışlamaz
  • Tümör içinde noktasal ya da kaba kalsifikasyon; kemik algoritmasında yumuşak doku kitlesinden daha yoğun odaklar
  • Kavernöz sinüs meningiomunda internal karotid arterin kitle tarafından sarılması ve lümeninde daralma; makroadenomda daralma tipik değildir
  • Sella çapında belirgin artış olmadan suprasellar veya parasellar kitlenin tuberkulum sellae boyunca yerleşmesi
  • En plaque meningiomlarda plak biçimli yayılım görülebilir; temporal kemikte yaygın hiperostotik değişiklikler eşlik edebilir.
  • Tuberkulum sellae yerleşiminde suprasellar kitle etkisi; optik kanal ve kiazma basısı kontrastsız BT’de sınırlı seçilebileceğinden MRI ile tamamlanır
  • Kontrastlı MRG’de meningiom genellikle homojen ve belirgin kontrastlanır; dural kuyruk eşlik edebilir.

Normalde

Normal sella turcica çevresinde tuberkulum sellae, planum sphenoidale ve klinoid çıkıntıların kemik konturu ince ve süreklidir; kavernöz karotid kanallarının çapı iki tarafta benzerdir. Aynı kesitlerde sellar boşluğun genişleyip genişlemediğini, dural yüzeye komşu yumuşak doku olup olmadığını ve fokal kemik yoğunluğu artışının kitle tabanıyla örtüşüp örtüşmediğini karşılaştır.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0103; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

PitNET makroadenomu
sella merkezinden genişleme ve suprasellar uzanım daha tipiktir; meningiomda dural taban, hiperostoz ve sarılmış arterde daralma ayrımı destekler.
Parasellar anevrizma
kısmen tromboze dev kavernöz internal karotid arter anevrizması kitle etkisi oluşturabilir ve menenjiyomu taklit edebilir.
Kraniyofaringiom
suprasellar yerleşim ve kistik bileşenle birlikte kaba kalsifikasyon görülebilir; tuberkulum sellae boyunca hiperostotik dural taban beklenen örüntü değildir.
Kavernöz sinüs schwannomu
kraniyal sinir boyunca uzanabilir ve kafa tabanı forameninde genişleme yapabilir; menenjiyomda komşu kemik hiperostozu ve internal karotid arter daralması görülebilir.
Hipofiz metastazı
hızlı gelişen infiltratif kitle, kemik destrüksiyonu veya infundibulum/arka lob tutulumu öykü ve MRI ile birlikte ayrımı gündeme getirir.

Tuzaklar

  • Hiperostoz, reaktif değişikliklerle doğrudan tümör invazyonunu ayırt etmeyi güçleştirebilir; yalnız kemik kalınlaşması invazyon kanıtı sayılmamalı ve yumuşak doku uzanımıyla birlikte değerlendirilmelidir.
  • Kavernöz internal karotid arter düzeyindeki kısmen tromboze dev anevrizma kitle etkisi oluşturabilir ve menenjiyomu taklit edebilir; ayırıcı tanıda göz önünde bulundur.
  • Kontrastsız seride dural kuyruk ve homojen kontrastlanma değerlendirilemez; bunların yokluğunu raporlamak yerine bu fazın sınırını belirt.
  • Tuberkulum sellae meningiomu komşu optik kanala uzanabilir; rutin kalın BT kesitlerinde kanal içi yayılım ve kiazma basısı olduğundan az görünebilir.

Kendini dene

  1. Kavernöz sinüs menenjiyomlarında komşu kemikte hiperostoz ve internal karotid arter (ICA) lümeninde daralma görülebilir. En olası tanı hangisidir?

    Cevabı göster

    Kavernöz sinüs menenjiyomu. Komşu kemikte hiperostoz ve kavernöz ICA lümeninde daralma meningiomda görülebilen görüntüleme özellikleridir; tek başlarına tanıyı kesinleştirmezler.

  2. Tuberkulum sellae yerleşimli ve komşu sfenoid kemikte fokal hiperostozu bulunan ekstraaksiyel kitle, en çok hangi tanıyı destekler?

    Cevabı göster

    Tuberkulum sellae menenjiyomu. Tuberkulum sellae meningiomu bu bölgede merkezlenebilir; meningiomlarda komşu kemik hiperostozu tanıyı destekleyen bir bulgudur.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 36 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 15 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Pneumocephalus and delayed hydrocephalus following endoscopic endonasal biopsy of skull base lesion: diagnostic pitfalls and the role of immunohistochemistrypmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Delayed Diagnosis and Multimodality Management of a Primary Myxoid Chondrosarcoma of the Skull Base: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. The vascular mimic: successful surgical management of cavernous sinus hemangioma via adapted approach: Case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Pituitary neuroendocrine tumors: imaging features, clinical relevance, and a proposal for standardized MRI reportingpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Case Report: A case of craniopharyngioma in the cerebellopontine anglepmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Usefulness of dual-energy computed tomography imaging in the differential diagnosis of sellar meningiomas and pituitary adenomas: preliminary report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Endoscopic endonasal resection of ectopic suprasellar pituitary neuroendocrine tumors: comparison of intra-stalk and extra-stalk tumors. Illustrative cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Case Report: A case of craniopharyngioma in the cerebellopontine angle.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Compressive Optic Neuropathypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Sphenoid Temporal Meningioma With Granular Cell Features and Extracranial Infratemporal Extension.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Three-dimensional rotational angiography-based multimodal fusion imaging for preoperative neurovascular assessment in intracranial meningiomas: a retrospective technical feasibility study of 72 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Jugular Paraganglioma Presenting As Isolated Hypoglossal Nerve Palsy: An Anatomical Enigma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Intrasellar meningioma versus pituitary apoplexy in the setting of postpartum hemorrhage: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. An Illustrated Scoping Review of the Magnetic Resonance Imaging Characteristics of Canine and Feline Brain Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. What to report in sellar tumor MRI? A nationwide survey among German pituitary surgeons, radiation oncologists, and endocrinologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Surgical strategy to minimize dominant hemisphere retraction in an asymmetric giant tuberculum sellae meningioma with contralateral anterior cerebral artery positioning: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Multimodal imaging in neuro-ophthalmology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Precision in Complexity: A Protocol-Driven Quantitative Anatomic Strategy for Giant Olfactory Groove Meningioma Resection in a High-Risk Geriatric Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Imaging of pituitary tumors: an update with the 5th WHO Classifications-part 2. Neoplasms other than PitNET and tumor-mimicking lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Sclerosing Meningioma : Radiological and Clinical Characteristics of 21 Cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Nuances in the treatment of malignant tumors of the clival and petroclival region.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Proptosis Revealing a Neurological Form of IgG4-Related Disease: A Case Report and Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Dural Lymphomas Unmasked: A Narrative Review of Extra-Axial Mimics and a Pragmatic Diagnostic Decision Algorithm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Anterior basal meningiomas: Can different approaches make a difference?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The Endoscopic-Assisted Supraorbital Approach for Resection of Anterior Skull Base Meningiomas: A Large Single-Center Retrospective Surgical Study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Atypical Foster Kennedy Syndrome With Orbital Apex Involvement Secondary to Intracranial Meningiomatosis: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Intravascular large B-cell lymphoma mimicking an orbital mass lesion and bilateral cavernous sinus syndrome: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Melanotic neuroectodermal tumor of infancy (MNTI): A report of two cases from Pakistan.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Magnetic resonance imaging of primary central nervous system neoplasms of dogs and cats: Basic concepts for diagnostic pathologists.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Spontaneous regression of a petroclival meningioma: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Radiogenomics: Current Understandings and Future Perspectives.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Complex skull base brain tumor resection: the role of microvascular doppler in surgical precision and outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Risk of new tumor, carotid stenosis, and stroke after stereotactic radiosurgery for pituitary tumor: A multicenter study of 2254 patients with imaging follow-up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Isolated Intracranial Rosai-Dorfman Disease Mimicking Sellar Pituitary Adenoma: a case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Infiltrative and inflammatory systemic disorders involving the pituitary gland.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Pediatric endocrine disorders: a review of intracranial findings and appropriate imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Middle meningeal artery embolization of meningioma en plaque misdiagnosed as subdural hematoma: illustrative cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Use of three-dimensional-printed models for preoperative planning in endoscopic endonasal surgery for tuberculum sellae meningioma: A case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Endoscopic endonasal approach for tuberculum sellae meningioma with optic canal involvement: standard technique for optimal visual outcomes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Morphological and Epidemiological Analysis of the Sphenoid Sinus Based on Computed Tomography and Magnetic Resonance Imaging: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. CT evaluation of the relationship between optic canal, anterior clinoid process, optic strut, caroticoclinoid foramen, and dimensions of sella turcica based on sphenoid sinus pneumatization patterns.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. The Developing Human Sphenoid Bone: Linking Embryological Development to Adult Morphology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. Radiological Differentiation of Pituitary Adenomas From Other Sellar Masses: A Systematic Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Hybrid CNN-GCN framework for brain tumor MRI classification: A graph-based approach to smart healthcare diagnostics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Endovascular Embolization in Neurovascular Disease: Material Science, Multimodal Management, and Future Horizons.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Three-Dimensional Constructive Interference in Steady State (3D CISS) Imaging and Clinical Applications in Brain Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Pheochromocytomas and Paragangliomas-Current Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. Suprasellar Desmoplastic Infantile Ganglioglioma in a 7-Month-Old Infant: A Rare Diagnostic Consideration in Infant Suprasellar Masses.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Use of intraoperative ultrasound in differentiating adamantinomatous versus papillary craniopharyngiomas and guiding resection through the endoscopic endonasal route.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Pituitary macroadenoma: less common neuroimaging features in a common lesion.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Imaging of skull base tumours.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Giant Cell Tumor of the Cranial Vault: A Rare Frontotemporal Case With Complete Neurological Recovery and Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Human biomarker navigator.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Review of imaging modalities and radiological findings of calvarial lesions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Diagnostic imaging and emerging image-guided neurointervention in brain tumors: a narrative review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. The application of fluorescence techniques in meningioma surgery-a review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. A giant partial thrombosed aneurysm of the internal cavernous carotid artery mimicking a meningioma of the lesser wing of the sphenoid bone.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Neoplasms and tumor-like lesions of the sellar region: imaging findings with correlation to pathology and 2021 WHO classification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Primary Extracranial Meningioma of the Sphenoid Bone Without Dural Attachment Presenting With Multicompartmental Extension: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Intracranial Metastasis of a Primary Mediastinal Seminoma Mimicking a Convexity Meningioma: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. A refined radiological classification of anterior clinoid process pneumatization.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Ectopic Pituitary Neuroendocrine Tumors/Adenomas Around the Sella Turcicapubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Delayed Diagnosis and Multimodality Management of a Primary Myxoid Chondrosarcoma of the Skull Base: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Operative Corridors in Endoscopic Skull Base Tumor Surgery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Current Insights in Prolactin Signaling and Ovulatory Function.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. Optimizing Surgical Management of Anterior Skull Base Meningiomas: Imaging Modalities, Key Surgical Considerations, and Risk Mitigation Strategies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Spheno-Orbital Meningiomas: The Rationale behind the Decision-Making Process of Treatment Strategy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Fluorescence guidance in skull base surgery: Applications and limitations - A systematic review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. Pneumocephalus and delayed hydrocephalus following endoscopic endonasal biopsy of skull base lesion: diagnostic pitfalls and the role of immunohistochemistry.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  70. Pituitary neuroendocrine tumors: imaging features, clinical relevance, and a proposal for standardized MRI reporting.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  71. Long-term outcomes of active surveillance after DOTATATE PET/MRI-confirmed gross total resection in WHO grade 2 meningioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  72. Intracranial meningiomas at a tertiary hospital: Spectrum of MRI findings with histopathologic correlation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  73. Surgical Anatomy of the Microscopic and Endoscopic Transorbital Approach to the Middle Fossa and Cavernous Sinus: Anatomo-Radiological Study with Clinical Applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  74. Primary Intraosseous Meningioma of the Sphenoid-Temporal Bone with Single-Stage, 3D-Planned Cranioplasty: Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  75. Primary central nervous system mucosa-associated lymphoid tissue lymphoma: a diagnostic challenge.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  76. Case of infiltrative optic neuropathy with hypertrophic pachymeningitis as a manifestation of en plaque meningioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  77. Intraosseous meningioma mimicking chronic otitis media.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  78. Primary and Secondary Optic Nerve Sheath Meningioma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  79. FEBAIR microsurgical principles in meningiomas and recurrence: a long-term follow-up series.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  80. Automated meningioma detection using skull X ray images with deep learning and machine learning classifiers.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  81. Postoperative Pituitary MRI Findings in Acromegaly: A Pictorial Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  82. Clinical and Genetic Spectrum of Large AIP Deletions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  83. Primary glomus tumour of the pituitary gland: diagnostic challenges of a rare and potentially aggressive neoplasm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  84. The cavernous sinus: An anatomic study with clinical implication.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  85. Imaging of Skull Base Tumors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  86. Are the clinical manifestations of CT scan and location associated with World Health Organization histopathological grades of meningioma?: A retrospective study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  87. Sellar, suprasellar, and parasellar masses: Imaging features and neurosurgical approaches.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  88. Coexisting sellar Rathke cleft cyst and planum sphenoidale meningioma: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  89. Transcranial arterial coagulation with cardiac standstill after catastrophic frontopolar artery injury during endoscopic endonasal resection of tuberculum sellae meningioma: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  90. From intraosseous meningioma and ossified metaplastic meningioma to osteomeningioma: a novel voxel-based, atlas-normalized MRI framework for the radiological classification of skull-involving meningiomas.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  91. Role of 68Ga-DOTA-TOC PET/CT in the Evaluation of Meningiomas with Osseous Involvement.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  92. Sellar and parasellar lesions: multidisciplinary management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  93. Anterior Clinoidal Meningiomas: Meningeal Anatomical Considerations and Surgical Implications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  94. Sellar Solitary Fibrous Tumor Mimicking Pituitary Adenoma: Diagnostic Pitfalls, Contemporary Pathological Classification, and Management Considerations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  95. The vascular mimic: successful surgical management of cavernous sinus hemangioma via adapted approach: Case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  96. Application of imaging studies for orbital tumors: a practical review and representative cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  97. Sellar Lesions: Novel Aspects in Diagnosis and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  98. Multidisciplinary management of pituitary macroadenoma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  99. Giant skull base meningiomas: Definitions, case reports, and surgical approaches.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  100. Coexistence of meningioma and craniofacial fibrous dysplasia: a case series of clinicopathological study and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  101. Meningioma: Molecular Updates from the 2021 World Health Organization Classification of CNS Tumors and Imaging Correlates.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.