Klinik Atölye

Dalak · Varyant · Düşük öncelik

Dalak şekil varyantları: lobülasyon ve çentikler

Splenic shape variants: lobulations and clefts

Dalak şekil varyantları: lobülasyon ve çentikler: yayımlanmış olgu görüntüsü, aksiyel kesit

4 adım

Görüntü: Yildiz AE, Ariyurek MO, Karcaaltincaba M., “Splenic anomalies of shape, size, and location: pictorial essay.”, 2013, Figure 2. PMC3654276 · doi:10.1155/2013/321810 · CC BY 4.0. Değişiklik: kırpıldı, yeniden boyutlandırıldı, odak işaretleri eklendi.

Özet

Dalak çentikleri ve lobülasyonları normal kontur varyantlarıdır; bunların fetal lobülasyonun kalıntısı olduğu görüşü yeni gelişimsel bulgularla desteklenmemiştir. Kontrastlı BT, dalak kontur varyantlarının travmatik laserasyondan ayırt edilmesinde yardımcı olan standart görüntüleme yöntemidir. Özellikle travma incelemesinde keskin ve düzenli bir çentik yanlışlıkla yaralanma olarak raporlanabilir. Öte yandan gerçek laserasyonu varyant saymak perisplenik kanama veya eşlik eden yaralanmanın gözden kaçmasına neden olur.

Faz ve pencere

Portal tanısal
Portal venöz kontrastlı görüntüde çentik veya yarık, düzgün ve sabit konturlu bir dalak girintisi olarak izlenir; komşu parankim kontrastlanması korunur ve perisplenik hematom/hemoperitoneum eşlik etmez.
Kontrastsız
Kontrastsız görüntülemede çentiğin görünümü sınırlıdır; travma değerlendirmesi için protokol gereği kontrastlı inceleme önerilir.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

  • Özellikle üst kenarda sık rastlanan, düzgün ve keskin sınırlı parankimal yarıktır.
  • Yarığın çevresinde düzgün ve korunmuş dalak kapsülü konturu
  • Çentik tabanında komşu parankim kontrastlanmasının devam etmesi
  • Önceki BT'de aynı konum ve biçimde izlenmesi
  • Perisplenik hematom, subkapsüler kan birikimi veya hemoperitoneum bulunmaması
  • Lobüle dış kontur; ancak parankim hacmi ve kontrastlanması korunmuş görünüm

Normalde

Normal dalak yüzeyi her yerde düz değildir; dalak kenarlarındaki doğal çentikler kişiden kişiye değişen normal kontur varyantlarıdır; fetal kökenleri kesin kabul edilmemelidir. Aynı portal fazda şüpheli çentiğin kontur düzenine, yerleşimine, çoklu düzlemde uzanım derinliğine, kapsül bütünlüğüne ve çevredeki kanama ürünlerine bak; diğer dalak kenarlarındaki benzer düzgün girintilerle kıyasla.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0541; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Dalak laserasyonu
düzensiz parankim hattı, kapsül kesintisi ve çevresel kanama eşlik edebilir.
Subkapsüler hematom
dalak kapsülü altında yerleşen koleksiyonlar dalak yüzeyini dışa doğru basılayabilir.
Dalak enfarktı
vasküler oklüzyona bağlı parankimal hasar kontur anomalileri ile karışabilir.
Dalak lobülasyonu
yarık değil, parankim devamlılığı korunmuş dış kontur çıkıntısı oluşturur.

Tuzaklar

  • Travma hastasında derin çentik laserasyon gibi görünebilir; eski inceleme ve çok düzlemli görüntüde aynı anatomik konumda sürmesini ara.
  • Kontrastsız BT'de parankim canlılığı ve aktif kanama değerlendirmesi sınırlıdır; yalnız çentiğin görünümüne göre yaralanma derecesi verme.
  • Gerçek laserasyonun yanında normal çentikler de bulunabilir; serbest sıvı veya hematom varsa tüm dalak yüzeyini ayrıca tara.

Kendini dene

  1. Künt travma sonrası üst dalak kenarında düzgün bir çentik var; önceki BT'de de aynı biçimde mevcut ve çevrede sıvı yok. En olası yorum nedir?

    Cevabı göster

    Normal dalak kontur varyantı. Aynı konumda önceden mevcut, düzgün kontur ve kanama yokluğu normal kontur varyantını destekler. Akut laserasyon travma sonrası yeni düzensiz parankim hattı; hematom koleksiyon, enfarkt kama biçimli hipoattenüan alan bekletir.

  2. Portal faz BT'de düzensiz parankim hattı kapsüle ulaşıyor ve perisplenik hematom eşlik ediyor. Çentik varyantı yerine hangi tanı öne çıkar?

    Cevabı göster

    Dalak laserasyonu. Parankimi ve kapsülü kesen düzensiz hatla birlikte hematom travmatik laserasyon lehinedir. Diğer seçenekler ayrı nodüler doku veya düzgün dış kontur değişiklikleridir ve çevresel kanamayı açıklamaz.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 34 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla tek tek karşılaştırıldı; 7 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Morphological variations of the human spleen: no evidence for a multifocal or lobulated developmental originpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Female Genital Systempmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Computed tomography of pediatric abdominal trauma: optimizing utilization and enhancing diagnostic interpretation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Expanding Role of Contrast-Enhanced Ultrasound and Elastography in the Evaluation of Abdominal Pathologies in Children.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Blunt pancreatic trauma: A persistent diagnostic conundrum?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  6. A review of the oral health of individuals with disabilities in Puerto Rico and among U.S. Hispanics.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. International Harmonization of Nomenclature and Diagnostic Criteria (INHAND): Non-proliferative and Proliferative Lesions of the Non-human Primate ( M. fascicularis ).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Commentary: an eye on PET quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Emergence of the natural history of Myhre syndrome: 47 patients evaluated in the Massachusetts General Hospital Myhre Syndrome Clinic (2016-2023).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. The Chinese Society of Clinical Oncology (CSCO): Clinical guidelines for the diagnosis and treatment of gastric cancer, 2021.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Prevalence, Diagnosis and Management of Pancreatic Cystic Neoplasms: Current Status and Future Directions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. Ultrasound description of the coelomic cavity of the axolotl (Ambystoma mexicanum) in a clinically healthy population: a pilot study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. The SLC-ome of membrane transport: From molecular discovery to physiology and clinical applications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Toward curing neurological autoimmune disorders: Biomarkers, immunological mechanisms, and therapeutic targets.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Contrast-enhanced ultrasound (CEUS) in urgent and emergent pediatric conditions: a comprehensive review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Chronic HIV infection complicated by pancreatitis, pancreatic tail pseudocyst and atraumatic splenic rupture: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. Case series of spontaneous splenic rupture in patients with malaria: A rare surgical emergency in non-traumatic cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Imaging of penetrating vascular trauma of the body and extremities secondary to ballistic and stab wounds.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Ultrasonography of the healing process during a 3-month follow-up after a splenic injury.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Gold Nanoparticles in Central Nervous System Diseases: Recent Progress, Challenges, and Therapeutic Opportunities.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Severe trauma care: advances and future directions in diagnostic and therapeutic techniques and information technology support.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Gastrointestinal Ultrasound: Measurements and Normal Findings - What Do You Need to Know?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Rare Diaphragmatic Hernias in Adults-Experience of a Tertiary Center in Esophageal Surgery and Narrative Review of the Literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The Role of Thoracic Ultrasound for Diagnosis of Diseases of the Chest Wall, the Mediastinum, and the Diaphragm-Narrative Review and Pictorial Essay.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Morphological variations of the human spleen: no evidence for a multifocal or lobulated developmental origin.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. MDCT Findings of Splenic Pathology.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Management of pelvic injuries in hemodynamically unstable polytrauma patients - Challenges and current updates.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Multiomics Analysis-Based Biomarkers in Diagnosis of Polycystic Ovary Syndrome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. A Cadaveric Study of Splenic Fissures and Bilobed Spleen.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. Morphometric Study of the Human Cadaveric Spleen: Dimensions, Shape Variations, and the Prevalence of Border Notches and Fissures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Special Issue: EACR 2026 Congress: Innovative Cancer Science, 8-11 June 2026.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Differential Signals From TNFα-Treated and Untreated Embryos in Uterine Tissues and Splenic CD4 + T Lymphocytes During Preimplantation Pregnancy in Mice.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. Multimodality imaging techniques of diaphragmatic ectopic pregnancy: a case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Expert consensus on interventional therapy for traumatic splenic bleeding.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. Common and Uncommon Errors in Emergency Ultrasound.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Complications after Nephron-sparing Interventions for Renal Tumors: Imaging Findings and Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. Imaging in renal trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Splenic infarction after endoscopic glue injection for gastric varices: proportion, exploratory correlates, and clinical outcomes from a propensity score-matched analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Underlying thrombotic conditions in patients with splenic infarction: a 10-year retrospective analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Simultaneous Renal and Splenic Infarctions Associated with Newly Diagnosed Atrial Fibrillation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez. İçerik yapay zekâ destekli bir süreçle güncel literatüre göre cümle cümle kaynaklarla karşılaştırıldı, ancak uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.