Üst ekstremite periferik arter hastalığı

Özet

Üst ekstremite aterosklerotik arter hastalığı çoğunlukla brakiyosefalik trunkus, subklavyen ve aksiller arter düzeyindedir; proksimal stenoz veya oklüzyon kol ve el perfüzyonunu azaltabilir. Üst ekstremite BTA'sı, Takayasu arteritli bir olguda bildirildiği gibi, uzun segmentli arter duvarı kalınlaşmasını, fokal brakiyal arter oklüzyonunu ve distal kollateralleri gösterebilir. Aksiller arterler iliofemoral arterlerden biraz daha küçük kalibrelidir; damar çapı üst ekstremite arterleri değerlendirilirken dikkate alınabilir. Bolus zamanlaması ya da yavaş akım nedeniyle distal arterlerde zayıf opasifikasyon görülebilir; bu durum gerçek oklüzyonla karışabileceğinden teknik kalite ve kollateral akım da değerlendirilmelidir.

Faz ve pencere

BTA tanısal

Üst ekstremite BTA'sında arteriyel duvar kalınlaşması, fokal oklüzyon ve distal kollateraller gösterilebilir; distal arterlerin görüntülenmesi sınırlı kalabilir.

Önerilen pencereler: Anjiyo (G 600 / M 150), Mediasten (G 350 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Subklavyen arterin proksimalinde, özellikle ostiuma yakın düzeyde, kalsifiye veya kalsifiye olmayan aterosklerotik plak lümen darlığı oluşturabilir.
• Aksiller ve brakiyal arterlerin lümen devamlılığı ile fokal stenoz veya oklüzyon varlığı BTA'da değerlendirilebilir.
• Uzun segmentli tıkanıklığın distalinde kollateral damarlar aracılığıyla yeniden opasifiye olan arter kronik oklüzyona eşlik edebilir.
• Üst ekstremite BTA'sında fokal brakiyal arter oklüzyonu ve distal kollateraller görülebilir.
• Distal elde radial, ulnar ve palmar ark dallarının bir bölümünde opasifikasyon kaybı distal arter hastalığı veya embolik kapanma düşündürür.
• Kalsifikasyona bağlı blooming artefaktı lümen sınırını örter ve darlığı olduğundan ağır gösterebilir; geniş kemik penceresi veya keskin kernel rekonstrüksiyonu ve çok düzlemli kaynak kesitler değerlendirmeye yardımcı olur.
• Kronik oklüzyon çevresinde kollateral damarlar gelişebilir ve distal arteri yeniden opasifiye edebilir; bu bulgu oklüzyonun yaygınlığını değerlendirmeyi tamamlar.

Normalde

Normal üst ekstremite arter ağacı subklavyen arterden aksiller ve brakiyal arterlere, ardından radial ve ulnar arterlere uzanır; görüntülenebilen lümenlerde kesintisiz opasifikasyon beklenir. Bir üst ekstremite BTA olgu raporunda arterler orta önkola kadar görüntülenmiş, daha distal kesimde izlenememiştir.

Ayırıcı tanı

Akut arteriyel emboli ani dolum kesintisi yapabilir; emboliler üst ekstremitede sık brakiyal arter bifurkasyonuna yerleşir ve çoğu kardiyak kökenlidir.

Takayasu arteritinde birden fazla arkus dalında konsantrik duvar kalınlaşması ve stenoz görülebilir; bu duvar paterni aterosklerotik plaktan ayrımda ipucudur.

Arteriyel torasik çıkış sendromunda subklavyen arter daralması kol elevasyonuyla artabilir ve ilk kaburga anomalisi veya kırığıyla ilişkili olabilir; poststenotik genişleme ya da distal emboli eşlik edebilir.

Kalsifikasyona bağlı blooming lümen kenarını örterek yalancı veya olduğundan ağır stenoz görünümü oluşturabilir; geniş kemik penceresi veya keskin kernel artefaktı azaltmaya yardımcı olur.

Raynaud tipi vazospastik dijital hastalıkta önkol arterleri açıkken palmar ark veya dijital dallar seçilemeyebilir ve multifokal daralmalar görülebilir; klinik bağlam distal damar bulgularının yorumunu değiştirir.

Tuzaklar

• Kalsifikasyona bağlı blooming CTA'da stenoz derecesini fazla tahmin ettirebilir; lümen kenarını ince kesit kaynak görüntülerde, geniş kemik penceresinde veya keskin kernel rekonstrüksiyonunda doğrula.
• Erken bolus tetiklenmesi arterlerde yetersiz opasifikasyona, gecikmiş tetiklenme ise venöz kontaminasyona ve arteriyel kontrast azalmasına yol açabilir; tek eldeki dolum kaybını enjeksiyon tarafı ve zamanlamayla birlikte değerlendir.
• Uzun oklüzyonda distal kollateral doluşu görüp ana lümeni açık sanma; kaynağı proksimalden distal yeniden doluşa kadar takip et.
• Tek taraflı el damarı opasifikasyon kaybını ateroskleroz olarak yorumlamadan önce emboliyi, vazospastik distal hastalığı ve bolus zamanlamasına bağlı zayıf opasifikasyonu ayır.

Kendini dene

1. Kol eforuyla ağrı gelişen hastanın BTA'sında subklavyen arter ostiumunda kalsifiye plak ve brakiyal arter oklüzyonu distalinde kollateral yeniden doluş görülüyor. En olası süreç nedir?

   • Üst ekstremite aterosklerozu
   • Takayasu arteritinde çok damarlı konsantrik duvar kalınlaşması
   • Kol elevasyonuyla artan kostoklaviküler subklavyen kompresyon
   • Kollateral gelişimi olmayan ani kardiyoembolik oklüzyon
   Cevabı göster

   Üst ekstremite aterosklerozu. Ostial kalsifiye plak ve çok seviyeli kronik oklüzyon-kollateral paterni aterosklerotik periferik arter hastalığını destekler. Takayasu'da çok damar konsantrik duvar kalınlaşması; arteriyel torasik çıkışta kol elevasyonuyla artan subklavyen kompresyon ve distal emboli; akut embolide ani kesilme ayırıcı ipuçlarıdır.

2. Takayasu arteriti olan hastanın üst ekstremite BTA'sında hangi arteriyel bulgu bildirilmiştir?

   • Brakiyal arterde fokal oklüzyon ve distal kollateraller
   • Brakiyal arterde anevrizma ve aktif ekstravazasyon
   • Brakiyal arterde kitle ve çevresinde hematom
   • Brakiyal arterde yalnızca intimal flep
   Cevabı göster

   Brakiyal arterde fokal oklüzyon ve distal kollateraller. Olgu raporunda brakiyal arterde fokal oklüzyon ve distal kollateraller tarif edilmiştir.

İlgili konular

• Subklavyen arter stenozu ve çalma fenomeni
• Takayasu arteriti: arkus dalları ve ekstremite damarları

Kaynaklar

Bu sayfadaki 34 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 20 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. CT and MR imaging of the upper extremity vasculature: pearls, pitfalls, and challengescdt.amegroups.org
2. Subclavian Artery: Anatomic Review and Imaging Evaluation of Abnormalitiespubs.rsna.org
3. 2017 ESC Guidelines on the Diagnosis and Treatment of Peripheral Arterial Diseasesacademic.oup.com
4. 2025 Chinese guideline for the imaging diagnosis and evaluation of Takayasu arteritislink.springer.com
5. CT and MR imaging of the upper extremity vasculature: pearls, pitfalls, and challengespubmed.ncbi.nlm.nih.gov
6. Upper Extremity Runoff: Pearls and Pitfalls in Computed Tomography Angiography and Magnetic Resonance Angiographypubmed.ncbi.nlm.nih.gov
7. 2024 ESC Guidelines for the management of peripheral arterial and aortic diseasesescardio.org
8. Magnetic resonance angiography and computed tomography angiography for peripheral arterial diseaseacademic.oup.com
9. A Rare Case Report on Dedifferentiated Liposarcoma of the Thigh Mimicking an Abscess With Vascular Features: A Diagnostic Challenge With Fatal Outcomepmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Takayasu Arteritis in a 15-Year-Old Male Presenting with Constitutional Symptoms and Upper Limb Pulse Deficit: A Case Report a Resource-Limited Settingspmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Posterior Circulation Stroke After Subclavian Artery Thrombosis Following Low-Voltage Electrical Injury in an Active Woman With Previously Unrecognized Prothrombotic Risk Factors: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
12. Polyvascular Atherosclerotic Disease: A Narrative Review of the Role of Systematic Bedside Vascular Examinationpmc.ncbi.nlm.nih.gov
13. Ruptured Deep Femoral Artery Aneurysm Caused by Direct Infiltration of Diffuse Large B-Cell Lymphomapmc.ncbi.nlm.nih.gov
14. Peripheral artery aneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Use of peripheral arterial tonometry in detection of abnormal coronary flow reserve.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Use of a Dual-Filter Embolic Protection Device for Brachiocephalic Artery Stenting.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Prevalence and severity of arterial calcifications in pseudoxanthoma elasticum (PXE) compared to hospital controls. Novel insights into the vascular phenotype of PXE.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Brachial Artery Aneurysm as a Limb Threatening Condition: a Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Pseudoshock: A Challenging Presentation of Bilateral Subclavian Artery Stenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Diabetic foot reconstruction using free flaps increases 5-year-survival rate.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. DHE-Induced Peripheral Arterial Vasospasm in Primary Raynaud Phenomenon: Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Topical and intravenous administration of human umbilical cord mesenchymal stem cells in patients with diabetic foot ulcer and peripheral arterial disease: a phase I pilot study with a 3-year follow-up.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Axillary arterial angiosarcoma in a nonfunctioning arteriovenous fistula limb of a patient undergoing hemodialysis: case report with literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Outcomes of Surgical Revascularization for Acute Upper Limb Ischemia- A Single-Center Retrospective Analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Iatrogenic subtotal stenosis of the right subclavian artery treated with percutaneous transluminal angioplasty.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Valsalva Leading to Pain in the Left Arm: A Case of Paradoxical Embolism.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Caliber and fitness of the axillary artery as a conduit for large-bore cardiovascular procedures.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Long-term safety and effectiveness of the "OptEase" vena cava filter.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Patterns of injury and violence in Yaoundé Cameroon: an analysis of hospital data.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. Dynamic quantitative nonenhanced magnetic resonance angiography of the abdominal aorta and lower extremities using cine fast interrupted steady-state in combination with arterial spin labeling: a feasibility study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Commentary: an eye on PET quantification.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Acute aortic dissection presenting as crossed neurological symptoms: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. A Rare Case Report on Dedifferentiated Liposarcoma of the Thigh Mimicking an Abscess With Vascular Features: A Diagnostic Challenge With Fatal Outcome.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Takayasu Arteritis in a 15-Year-Old Male Presenting with Constitutional Symptoms and Upper Limb Pulse Deficit: A Case Report a Resource-Limited Settings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Non-invasive Vascular Laboratory Evaluation of the Upper Extremity.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
36. Multimodality Imaging of Thoracic Outlet Syndrome: Etiological and Anatomical Correlates.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
37. Diverse Vascular Manifestations of Takayasu Arteritis: Coronary Artery Stenosis and Aneurysmal Dilation in pediatric patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
38. Antegrade delivery of a thoracic endovascular stent graft via axillary access with retrograde in situ laser fenestrations.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
39. Transcarotid access for thoracic endovascular aortic repair in the repair of a descending thoracic aorta pseudoaneurysm.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
40. Alternative Arterial Access in Veno-Arterial ECMO: The Role of the Axillary Artery.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
41. Cardiovascular magnetic resonance in the guidelines of the European Society of Cardiology: a comprehensive summary and update.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
42. Imaging Spectrum of Thoracic Outlet Syndrome: A Case Series Highlighting Arterial, Venous, and Neurogenic Subtypes.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
43. Staged endovascular and surgical management of vertebral arteriovenous fistula with ruptured aneurysm and pseudoaneurysm in neurofibromatosis type 1 complicated by fatal reperfusion injury: illustrative case.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
44. Clinical value of dual low-dose computed tomography angiography incorporating artificial intelligence iterative reconstruction for assessing arteriovenous fistulas/grafts among hemodialysis patients.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
45. Disrupted anastomotic pseudoaneurysm in arteriovenous grafts: an etiology-driven case series with a proposed preliminary management framework.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.