Splenektomi sonrası splenik yatak ve rezidüel doku

Özet

Splenektomi geçirmiş hastada dalak yatağındaki nodüler yumuşak doku; travma veya cerrahi sonrası gelişen splenozis veya önceden var olan konjenital aksesuar dalak olabilir. Kontrastlı BT'de splenozis nodülleri genellikle iyi sınırlıdır ve dalakla benzer kontrastlanma gösterir; yatak ve peritoneal dağılımı tanımlamak ayırıcı tanıya yardımcı olur. Ameliyat/travma öyküsü ve önceki tetkiklerle karşılaştırma bu ayırıcı tanıda önemlidir, ancak görüntüleme bulguları tek başına her zaman kesin tanı koydurmaz. Splenozis nodülleri malign metastazları taklit edebilir; yanlış tanı gereksiz biyopsi veya aşırı cerrahiye yol açabilir.

Faz ve pencere

Portal tanısal

Kontrastlı portal venöz BT'de splenik implantlar genellikle iyi sınırlıdır ve varsa ortotopik dalakla benzer atenüasyon ve kontrastlanma gösterebilir; bu benzerlik splenik kökeni destekler ancak tek başına kanıtlamaz.

Önerilen pencereler: Batın (G 400 / M 50), Yumuşak doku (G 400 / M 40).

BT bulguları

• Splenektomi yatağındaki ayrı yumuşak doku odağının pankreas kuyruğu, mide fundusu/arka yüzü, sol böbrek üst polü ve varsa klipslerle ilişkisi tanımlanır.
• Birbirinden ayrı, yuvarlak veya oval nodüller — yalnız yatakta değil omentum, mezenter ya da peritoneal yüzeylerde de bulunabilir.
• Portal venöz fazda odağın varsa ortotopik dalakla atenüasyon ve kontrastlanma benzerliği değerlendirilir.
• Total splenektomi sonrası normal dalak parankimi izlenmez; splenik kalıntı veya ektopik nodüller bulunabilir.
• Splenozis nodülleri sayıca ve yerleşim açısından değişkenlik gösterir; çoklu periton nodüllerinin metastazlardan ayrımı görüntüleme tek başına yeterli değildir.
• Önceki BT ile boyut ve yerleşim karşılaştırması zaman içindeki değişimi gösterir; stabilite tek başına splenik kökeni kanıtlamaz.

Normalde

Total splenektomi sonrası normal dalak parankimi izlenmez; splenektomi yatağı pankreas kuyruğu, mide fundusu ve sol böbrek üst polüyle komşudur, klipsler yatağın yerini gösterebilir. Şüpheli odağın bu organlarla ilişkisini ve peritoneal yüzeylerde başka nodül olup olmadığını değerlendirin; ortotopik dalak varsa kontrastlanma benzerliğini karşılaştırın.

Ayırıcı tanı

Aksesuar dalak

doğuştan bulunan ek dalak dokusudur; çoğunlukla hilusa yakın, oval veya yuvarlaktır ve dalakla benzer kontrastlanır.

Lenfoma veya nüks lenfadenopati

splenozis lenfomayı taklit edebilir; diğer lenf düğümü istasyonlarının dağılımı ve klinik öykü ayırıcı tanıya yardımcı olur.

Peritoneal karsinomatozis

splenozis peritoneal metastazları taklit edebilir; özellikle çoklu nodüler lezyonlar metastatik hastalık ile karıştırılabilir.

Pankreas kuyruğundan kaynaklanan solid lezyon

intrapankreatik aksesuar dalak pankreas tümörünü taklit edebilir; odağın pankreas dokusuyla ilişkisi ve dalakla benzer kontrastlanması değerlendirilir.

Postoperatif yumuşak doku değişiklikleri

splenektomi yatağındaki nodüllerin splenik kökeni tek başına yerleşimle kanıtlanmaz; dalak-özgül sintigrafi veya önceki incelemelerle karşılaştırma gerekebilir.

Tuzaklar

• Splenektomi yatağındaki tek nodül otomatik olarak splenozis sayılmaz; aksesuar dalak konjenitaldir, splenozis ise travma veya cerrahi sonrası edinilir.
• Ana dalak çıkarılmışsa doğrudan referans organ kalmaz; ameliyat öyküsü, odakların dağılımı ve önceki incelemeler birlikte değerlendirilir, belirsiz durumda ısı hasarlı eritrosit sintigrafisi splenik dokuyu doğrulayabilir.
• Lenfoma nedeniyle splenektomi geçiren hastada splenik dokuya benzeyen her nodül benign kabul edilemez; nodal istasyonlar, büyüme seyri ve eşlik eden hastalık bulguları ayrıca incelenmelidir.
• Klips yakınındaki nodülün cerrahi yatağa mı yoksa pankreas kuyruğuna mı ait olduğunu ince kesitlerde ve çok düzlemli rekonstrüksiyonlarda kontrol edin.

Kendini dene

1. Dalak travması nedeniyle splenektomi geçirmiş bir hastada dalak yatağı ve omentumda birden fazla nodül görülüyor. Kontrastlı ultrasonda bu nodüllerde uzun süreli kontrastlanma saptanıyor. En olası tanı nedir?

   • Splenozis (edinilmiş splenik implantlar)
   • Peritoneal karsinomatozis
   • Mezenterik lenfoma
   • Postoperatif granülomlar
   Cevabı göster

   Splenozis (edinilmiş splenik implantlar). Splenozis, travma veya splenektomi sonrasında karın içinde yerleşen dalak dokusudur. Dalak dokusunda kontrastlı ultrasonda uzun süreli kontrastlanma tipik bir özelliktir.

2. Embriyolojik dalak tomurcuklarının birleşmemesi sonucu oluşan ek dalak dokusuna ne ad verilir?

   • Konjenital aksesuar dalak
   • Pankreas nöroendokrin tümörü
   • Adrenal adenom
   • Peritoneal metastaz
   Cevabı göster

   Konjenital aksesuar dalak. Embriyolojik dalak tomurcuklarının birleşmemesi, konjenital aksesuar dalak oluşumuna yol açabilir.

İlgili konular

• Splenozis
• Aksesuar dalak
• İntrapankreatik aksesuar dalak

Kaynaklar

Bu sayfadaki 34 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 25 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

1. Spectrum of Heterotopic and Ectopic Splenic Conditionspubs.rsna.org
2. Abdominal and pelvic splenosis: atypical findings, pitfalls, and mimicspubmed.ncbi.nlm.nih.gov
3. Abdominal splenosis and its differential diagnoses: What the radiologist needs to knowpubmed.ncbi.nlm.nih.gov
4. Anatomy, Abdomen and Pelvis, Spleenncbi.nlm.nih.gov
5. Splenectomyncbi.nlm.nih.gov
6. Splenic infarction after endoscopic glue injection for gastric varices: proportion, exploratory correlates, and clinical outcomes from a propensity score-matched analysispmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Severe Splenic Rupture After Minor Blunt Trauma in a Patient With an Epidermoid Splenic Cyst: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
8. Symptomatic large epithelial splenic cyst mimicking post-traumatic pseudocyst: a surgical case reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
9. A rare presentation of recurrent undifferentiated embryonal sarcoma of the liver with peritoneal and splenic metastases: case report and literature reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. Laparoscopic Partial Splenectomy for a Giant Congenital Splenic Cyst in a Child: Case Report and Focused Literature Reviewpmc.ncbi.nlm.nih.gov
11. Incidental discovery of abdominal splenosis mimicking metastatic disease during elective incisional hernia repair: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
12. Case Report: Pelvic splenosis confused with malignancy-a reminder for differential diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
13. Contained morcellation of the spleen using a completely enclosed laparoscopic isolation system: a 5-year follow-up study on the evaluation of splenosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
14. Severe Splenic Rupture After Minor Blunt Trauma in a Patient With an Epidermoid Splenic Cyst: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
15. Splenic infarction after endoscopic glue injection for gastric varices: proportion, exploratory correlates, and clinical outcomes from a propensity score-matched analysis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
16. Laparoscopic Partial Splenectomy for a Giant Congenital Splenic Cyst in a Child: Case Report and Focused Literature Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
17. Chinese Guidelines for Clinical Diagnosis, Treatment, and Management of Cirrhosis (2025).pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
18. Littoral cell angioma of the spleen: A study of 10 cases case series and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
19. Pseudomyxoma peritonei of appendiceal mucinous neoplasm origin: A case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
20. Imaging Diagnosis-Peritoneal Splenosis in a Dog: Computed Tomographic Findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
21. Splenoses and Other Ectopic and Heterotopic Splenic Tissue: The Use of Long-Lasting Enhancement in Contrast-Enhanced Ultrasound to Avoid Unnecessary Intervention.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
22. Incidental findings in female pelvis MRI performed for gynaecological malignancies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
23. Wandering Spleen, A Rare Cause of Acute Abdomen: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
24. Rare and Unusual Consequences of Blunt Abdominal Trauma-The Significance of Anatomical Anomalies.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
25. Intra-abdominal Splenosis Mimicking Metastatic Disease During Evaluation for Bacteremic Sepsis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
26. Intrapancreatic accessory spleen mimicking a pancreatic neuroendocrine tumour - An important but almost forgotten differential diagnosis.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
27. Huge accessory spleen with torsion, mimicking splenic lymphangioma: A case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
28. Diagnosis and treatment of primary soft tissue sarcomas: comprehensive review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
29. Cross-sectional imaging after pancreatic surgery: The dialogue between the radiologist and the surgeon.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
30. International Society of Paediatric Surgical Oncology (IPSO) Minimally Invasive Surgery (MIS) Guidelines.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
31. Radiological Assessment After Pancreaticoduodenectomy for a Precision Approach to Managing Complications: A Narrative Review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
32. Posterior Retroperitoneal Laparoscopic Adrenalectomy: An Anatomical Essay and Surgical Update.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
33. A narrative review of imaging for pancreas adenocarcinoma: staging, surgical considerations, and surveillance.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
34. Multimodality Imaging Diagnosis of Solitary Splenosis Including Shear-Wave Elastography in a Post-splenectomy Patient.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
35. Splenectomy and Distal Pancreaticosplenectomy: Surgical Anatomy and Technique Specific to Advanced Ovarian Cancer.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.