Klinik Atölye

Üreter ve mesane · Kavram · Acil

BT sistografi ve mesane dolum tekniği

CT cystography technique

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez.

Özet

BT sistografi, mesane travması veya cerrahi sonrası kaçak şüphesinde lümeni doğrudan retrograd opaklaştıran hedefli bir pelvis BT incelemesidir. Suda çözünen kontrast, üretral kateterden aktif retrograd dolumla verilir ve mesane dolduktan sonra BT sistografi görüntüleri alınır; yalnız IV kontrastın pasif atılımıyla mesaneyi doldurmak yaralanmayı dışlamaya yetmez. Bu yöntem duvar bütünlüğünü ve ekstravazasyonun perivezikal ya da intraperitoneal dağılımını değerlendirebilir. Sadece IV kontrastın idrarla atılmasını beklemek yeterli distansiyon sağlamayabileceğinden, yetersiz negatif inceleme küçük kaçakların gözden kaçmasına neden olur.

Okuma sırası

  1. Mesane lümeni ve duvar konturu. Önce kontrastla dolu mesane lümenini bulun ve aktif retrograd dolumla yeterli distansiyon sağlandığını doğrulayın; yetersiz distansiyon yırtıkların gözden kaçmasına neden olur.
  2. Foley kateter. Kateter balonunun mesane içinde olduğunu ve kontrastın kateter yoluyla lümene verildiğini görüntüdeki opasifikasyon biçimiyle ilişkilendirin.
  3. Mesane dış konturu. Dış sınıra komşu dokuları tarayın; duvar dışındaki opak odağın kesitler arasında mesane lümeninden devam edip etmediğini doğrulayın.
  4. Perivezikal alan, periton ve pelvik kemikler. Son olarak pelviste kontrastın izlediği alanı belirleyin ve aynı incelemede perivezikal yayılımı, periton içi dağılımı ve kırık fragmanlarını arayın.

Bu konu için açık lisanslı ve doğrulanmış bir olgu görüntüsü henüz bulunamadı.

Faz ve pencere

Retrograd kontrastlı tanısal
Mesane sistografisi, mesanenin retrograd yoldan aktif doldurulmasıyla yapılır; yalnız pasif ekskretuar faz dolumu yaralanmayı dışlamak için yeterli değildir.

Önerilen pencereler G genişlik, M merkez; değerler Hounsfield birimi (HU)

  • BatınG 400 / M +50
  • Yumuşak dokuG 400 / M +40
  • KemikG 1800 / M +400

BT bulguları

  • Retrograd kontrast kolonu — suda çözünen kontrast kateter yoluyla aktif retrograd dolumla mesane lümenini doldurur; yetersiz distansiyonla yapılan incelemede yırtıklar gözden kaçabilir.
  • Mesane distansiyonu — görüntüleme dolum sonrasında yapılır; verilen hacim ve hastanın tolere ettiği son nokta incelemenin yeterliliğini açıklar.
  • Dış kontur bütünlüğü — yetersiz mesane distansiyonu, BT sistografide mesane yırtığının gözden kaçmasına yol açabilir.
  • Ekstraperitoneal kaçak örüntüsü — mesane dışı kontrast retropubik veya paravezikal yumuşak dokularda kalır.
  • İntraperitoneal kaçak örüntüsü — kontrast periton boşluğuna geçerek bağırsak ansları/karın içi organların yüzeylerini çizebilir.
  • Birleşik kaçak — aynı incelemede perivezikal ve serbest peritoneal kontrast dağılımı birlikte görülür.
  • Mesane yaralanmasına eşlik eden kemik çıkıntıları — kemik çıkıntıları, kompleks ekstraperitoneal mesane yaralanmalarında yer alabilir.
  • Teknik yeterlilik kaydı — kateterle retrograd dolum yapılması, opasite ve dolum hacminin belgelenmesi incelemenin yorumunu destekler.

Ölçütler ve sınıflamalar

EAU tarafından önerilen asgari retrograd dolum
EAU kılavuzuna göre sistografi, mesanenin aktif olarak retrograd doldurulmasıyla yapılır; yalnız pasif ekskretuar faz dolumu yaralanmayı dışlamak için yeterli değildir. Yetersiz distansiyon yalancı negatif sonuç riskini artırır.
BT sistografi teknik yazınında hedef dolum
Retrograd dolum, yeterli mesane distansiyonu sağlanana kadar sürdürülür; yetersiz dolumla yapılan BT sistografide yırtıklar gözden kaçabilir.

Normalde

Normal sistogramda mesane dışına kontrast ekstravazasyonu izlenmez. Her duvar segmentinde opak kolonun dışındaki perivezikal dokuları ve periton boşluğunu izleyerek gerçek ekstraluminal kontrast olup olmadığını değerlendirin.

Normal BT ile kıyasla

Aynı bölgenin, kaynak veri setinde patoloji içermediği belirtilen bir BT incelemesini kesit kesit kaydırın; organ sınırlarını açarak anatomiyi hasta görüntüsüyle karşılaştırın. Küçük rastlantısal bulgular tümüyle dışlanmamıştır.

Kaynak: TotalSegmentator v2.01 veri seti (Wasserthal ve ark., Radiology: Artificial Intelligence 2023), CC BY 4.0, vaka s0119; organ sınırları veri setinin otomatik segmentasyonundan, birleştirilerek sadeleştirildi. Görüntüler 2,5 mm kesit aralığına yeniden örneklendi.

Ayırıcı tanı

Ekstraperitoneal mesane yaralanması
kontrast pelvis içindeki perivezikal ve fasya planlarına yayılır.
İntraperitoneal mesane yaralanması
opasite bağırsak anslarının serozal yüzlerine ve peritoneal boşluğa dağılır.
Mesane divertikülü
3D BT sistografi divertikülün değerlendirilmesinde kullanılabilir.
Vezikovajinal fistül
sistografi, fistülün takibinde kullanılabilir ve fistül kapanmasını gösterebilir.

Tuzaklar

  • Kateteri klempleyerek IV kontrastın mesaneye atılmasını beklemek, aktif retrograd sistografi yerine geçmez ve mesaneyi yetersiz genişletebilir.
  • Mesaneye sıvı verilmesi sırasında intravezikal basınç yükselebilir; küçük mesane kapasitesi ve balonun mesane çıkışını tıkaması risk etkenleridir.
  • Mesane yırtığı şüphesinde sistografide kontrast ekstravazasyonunu arayın; izlem sistografisinde ekstravazasyonun sürmesi devam eden kaçağı gösterir.

Kendini dene

  1. Travma BT'sinde kateter klemplenmiş ve mesane yalnız hafif opak. Yeterli mesane distansiyonu sağlayan sistografi yaklaşımı hangisidir?

    Cevabı göster

    Kateterden retrograd dolum. Tanısal sistografi mesaneyi seyreltilmiş kontrastla kateterden retrograd doldurur. IV kontrastın pasif atılımı yeterli distansiyonu garanti etmez; oral kontrast ve arteriyel bolus mesane lümenini bu amaçla doldurmaz.

  2. BT sistografide düzgün sınırlı mesane kontrast kolonu var, fakat bağırsak ansları yanında opak serbest sıvı görülüyor. Hangi dağılım düşünülmelidir?

    Cevabı göster

    Peritoneal kaçak dağılımı. Bağırsak anslarının yüzeyini izleyen serbest opasite peritoneal boşluğa ulaşan kaçak dağılımıdır. Divertikül sınırlı boyunlu kese, intramural hematom duvar içi bulgu, üreterosel ise distal üreter ağzındaki intraluminal kese görünümündedir.

İlgili konular

Kaynaklar

Bu sayfadaki 38 cümle ve 2 quiz sorusu aşağıdaki kaynaklardan alıntılarla otomatik olarak karşılaştırıldı; 13 cümle bu karşılaştırmada düzeltildi (2026-10-09).

  1. Bladder Perforation Following Transurethral Resection of Bladder Tumor With Immediate Intravesical Instillation of Epirubicinpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Clinical Characteristics and In-Hospital Outcomes of Traumatic Bladder Rupture: An 11-Year Retrospective Cohort Study at a Single Regional Trauma Centerpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Simultaneous Ureterovaginal and Rectovaginal Fistulas Caused by a Cube Pessary: A Case Reportpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Acute and chronic complications of cesarean delivery: An update for the general radiologistpmc.ncbi.nlm.nih.gov
  5. Contrast‐Enhanced Voiding Urosonography for Diagnosis of Ectopic Ureters in Five Female Dogspmc.ncbi.nlm.nih.gov
  6. Imaging Genitourinary Trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Reconstruction of full-length ureter defects by laparoscopic bladder flap forming.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  8. Nuclear Imaging in Pediatric Kidney Diseases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  9. Diagnostic imaging of lower urinary tract disease.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  10. Ask-Upmark kidney in a girl with neurofibromatosis type 1.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  11. Radiological diagnosis of vesicouterine fistula: role of magnetic resonance imaging.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  12. Foam sclerotherapy for a symptomatic hepatic cyst: a preliminary report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  13. The incidence, spectrum and outcomes of traumatic bladder injuries within the Pietermaritzburg Metropolitan Trauma Service.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  14. Imaging of urinary bladder injury: the role of CT cystography.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  15. Laparoscopic urinary bladder diverticulectomy combined with photoselective vaporisation of the prostate.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  16. Microbladder due to Granulomatous Cystitis Secondary to BCG Treatment.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  17. Imaging spectrum of traumatic urinary bladder and urethral injuries.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  18. The diagnostic yield of commonly used investigations in pelvic gunshot wounds.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  19. Complications in the management of bladder trauma in a third level hospital.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  20. Advances in the management of blunt traumatic bladder rupture: experience with 36 cases.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  21. Diagnostic accuracy of pneumo-CT-cystography in the detection of bladder rupture in patients with blunt pelvic trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  22. Removal of an Intravesical Gellhorn Pessary and Staged Repair of a Residual Large Vesico-Vaginal Fistula.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  23. Imaging Approach and Diagnosis in a Case of Combined Intraperitoneal: Extraperitoneal Urinary Bladder Injuries in a Child.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  24. Bladder Perforation Following Transurethral Resection of Bladder Tumor With Immediate Intravesical Instillation of Epirubicin.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  25. The space of Retzius: anatomy, imaging features, and patterns of disease spread.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  26. Acute and chronic complications of cesarean delivery: An update for the general radiologist.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  27. Intravesical instillation of mitomycin C: a cause of delayed bladder perforation?pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  28. Extraperitoneal bladder rupture with severe lacerations of the urogenital diaphragm: a case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  29. Occult bladder injury in low displacement anterior-posterior compression pelvic fractures type I: a retrospective analysis of incidence and predictors.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  30. Delayed presentation of intravesical bone penetration after pelvic ring fracture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  31. 2012 CUA Abstracts.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  32. Systematic Laparoscopic Excision and Reconstruction of Bladder Endometriosis With Deep Myometrial Infiltration: A Step-by-Step Surgical Technique and Educational Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  33. Imaging of Bladder Cancer: Standard Applications and Future Trends.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  34. CT and MRI in Urinary Tract Infections: A Spectrum of Different Imaging Findings.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  35. Emphysematous conditions of the abdomen and pelvis: pearls and pitfalls.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  36. High rising flames: a sign of complex extraperitoneal bladder rupture.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  37. Surgical treatment of giant colonic diverticulum with sigmoidovesical fistula, case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  38. A novel four-step protocol using intracavitary contrast-enhanced ultrasound combined with pelvic floor ultrasound for the diagnosis and preoperative planning of vesicovaginal fistulas.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  39. Minimally invasive complete urinary tract drainage in the treatment of vesicovaginal fistula: A case report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  40. Imaging Diagnosis of Major Kidney and Urinary Tract Disorders in Children.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  41. Pancreatic pseudocyst: The past, the present, and the future.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  42. Multidetector CT imaging of post-robot-assisted laparoscopic radical prostatectomy complications.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  43. CT of Penetrating Abdominopelvic Trauma.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  44. Endocavitary contrast enhanced ultrasound (CEUS): a novel problem solving technique.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  45. Delayed presentation of traumatic intraperitoneal rupture of urinary bladder.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  46. Clinical Characteristics and In-Hospital Outcomes of Traumatic Bladder Rupture: An 11-Year Retrospective Cohort Study at a Single Regional Trauma Center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  47. Isolated Lymphatic Injury Mimicking Bladder Rupture in a Young Male Following Blunt Trauma: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  48. De novo vesico-acetabular fistula presenting with septic arthritis: Case report and literature review.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  49. Unorthodox cause of urinary leak post radical prostatectomy: Catheter balloon within a bladder diverticulum - Case report and highlights on various methods to overcome leaks.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  50. Exploring Urinary Tract Injuries in Gynecological Surgery: Current Insights and Future Directions.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  51. Evaluation of genitourinary fistulas in pelvic malignancies with etiopathologic correlation: role of cross sectional imaging in detection and management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  52. Iatrogenic bladder rupture in individuals with disability related to spinal cord injury and chronic indwelling urethral catheters.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  53. Extravasation of the Contrast Material During Voiding Cystourethrography in a Chronic Spinal Cord Injury Patient: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  54. Total laparoscopic radical hysterectomy for cervical cancer in prolapsed uterus.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  55. Isolated Ovarian Cyst Rupture Causing Hemoperitoneum After High-Energy Blunt Abdominal Trauma: A Case Report.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  56. Early versus delayed urethroplasty for pediatric pelvic fracture-related urethral injury in boys: a retrospective comparative cohort study of complications and surgical success rates from a single center.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  57. Complex Management of Bilateral Congenital Hydronephrosis in a Pediatric Patient: A Multidisciplinary Approach.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  58. Diagnostic utility of ultrasonography for thoracic and abdominal bacterial and parasitic diseases in ruminants: a comprehensive overview.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  59. Multidetector CT of expected findings and complications after hysterectomy.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  60. Complex postoperative ureterovaginal and vesicovaginal fistula following a non-oncological hysterectomy: a report of a challenging complication.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  61. Vesicovaginal Fistula and Hydronephrosis Post-radiation for Cervical Cancer: Challenges and Strategies in Management.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  62. Spectrum of imaging manifestations of tumour recurrences in orthotopic neobladder.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  63. Appendico-vesicocolonic fistula: A case report and review of literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  64. Herniation of a urinary bladder diverticulum: diagnosis and management of a fluctuating inguinal mass.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  65. Intravesical Gadoxetic acid enhanced MRI for evaluation of urinary bladder rupture in a mouse model.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  66. An uncommon and easily overlooked case: Delayed intraperitoneal bladder rupture following blunt trauma: A case report and review of the literature.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  67. Role of Ultrasonography in Intraperitoneal Bladder Rupture With Delayed Presentation.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  68. Extraperitoneal Robot-Assisted Radical Prostatectomy with the Hugo™ RAS System: Initial Experience at a High-Volume Robotic Centre.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  69. 3D vs 2D laparoscopic radical prostatectomy in organ-confined prostate cancer: comparison of operative data and pentafecta rates: a single cohort study.pubmed.ncbi.nlm.nih.gov

Eğitim amaçlıdır; hasta başında tanı ve tedavi kararının yerine geçmez, tıbbi tavsiye değildir. Metinler yapay zekâ desteğiyle yazıldı ve otomatik bir adımda kaynak alıntılarıyla karşılaştırıldı; bu bir tıbbi doğrulama değildir ve içerik uzman radyolog incelemesinden geçmedi. Klinik kararlarda güncel kılavuzları, kurum protokollerini ve radyoloji raporunu esas alın.